ઓડિશાના સંબલપુર જિલ્લામાં રહેતા સુજાતા ભુયાન નામના સામાન્ય ગૃહિણીએ પોતાની મહેનત અને સૂઝબૂઝથી કમાણીનું નવું જ ઉદાહરણ બેસાડ્યું છે. વર્ષ 2022માં હિરાકુડ રિઝર્વાયરની મુલાકાત દરમિયાન તેમણે કેજ કલ્ચર પદ્ધતિથી માછલી ઉછેર થતો જોયો હતો અને ત્યાંથી જ તેમના મગજમાં આ બિઝનેસનો વિચાર આવ્યો હતો. પરિવારની આવકમાં વધારો કરવા માટે તેમણે આ જોખમી અને તકનીકી ક્ષેત્રે ઝંપલાવવાનું નક્કી કર્યું. શરૂઆતમાં ઘરની જવાબદારીઓ સાથે નવો ધંધો સંભાળવો અને માછલીઓનો ખોરાક કે હવામાનની અનિયમિતતા જેવી મુશ્કેલીઓ સામે લડવું તેમના માટે આસાન નહોતું, પરંતુ તેમણે હિંમત ન હારી અને ફિશરીઝ ડિપાર્ટમેન્ટનો સંપર્ક કરીને આગળ વધ્યા.
આ બિઝનેસને જમીન પર ઉતારવા માટે મોટું રોકાણ જરૂરી હતું, જે માટે તેમણે બેંકમાંથી 30 લાખ રૂપિયાની લોન લીધી અને પોતાની બચતમાંથી બાકીની રકમ રોકી હતી. તેમના આ આખા પ્રોજેક્ટનો કુલ ખર્ચ 54 લાખ રૂપિયા જેટલો હતો અને પ્રધાનમંત્રી મત્સ્ય સંપદા યોજના હેઠળ તેમને નિયમોનુસાર 60 ટકા જેટલી સબસિડી પણ મળવાપાત્ર બની. આ ધંધામાં તેમને વૈજ્ઞાનિક માર્ગદર્શન પણ ખૂબ કામ લાગ્યું, જેમાં આઈસીએઆર-સીફ્રી અને ઓડિશા સરકારના ફિશરીઝ ડિપાર્ટમેન્ટે તેમને કેજ કલ્ચરની તાલીમ આપી. આ તાલીમ દ્વારા તેમણે માછલીઓનું જતન કરવું, પાણીની ગુણવત્તા જાળવવી અને રોગો સામે રક્ષણ મેળવવા જેવી મહત્વની બાબતો શીખીને પોતાના કામને વધુ વ્યવસ્થિત બનાવ્યું.
આજે સુજાતા ભુયાન વાર્ષિક 25 થી 30 મેટ્રિક ટન માછલીનું ઉત્પાદન કરીને દર વર્ષે 7 લાખ થી 10 લાખ રૂપિયા સુધીનો શાનદાર નફો કમાઈ રહ્યા છે. તેમની આ સફર એટલી પ્રેરણાદાયી રહી કે માર્ચ 2026માં પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ તેમના રેડિયો પ્રોગ્રામ મન કી બાતના 132મા એપિસોડમાં વિશેષરૂપે તેમની પ્રશંસા કરી હતી. એક સામાન્ય ગૃહિણીથી લઈને સફળ એન્ટ્રપ્રિન્યોર બનવા સુધીની તેમની આ સફર સાબિત કરે છે કે યોગ્ય તાલીમ, સરકારી સહાય અને દ્રઢ મનોબળ હોય તો મહિલાઓ કોઈપણ ક્ષેત્રમાં મોટી સફળતા મેળવીને આત્મનિર્ભર બની શકે છે.
