નવી દિલ્હીમાં સુપ્રીમ કોર્ટે બુધવારે આગામી 2027ના સેન્સસ માટે ડિજિટલ ટૂલ્સમાં ઓબીસી જાતિઓનું પ્રિ-લોડેડ ડ્રોપ-ડાઉન મેનૂ સામેલ કરવાની માંગ કરતી અરજી પર સુનાવણી કરવાનો સાફ ઇનકાર કરી દીધો છે. અરજીમાં એવી માંગ કરાઈ હતી કે લોકોએ જાતે જાતિનું નામ ટાઇપ કરવાને બદલે ડિજિટલ ફોર્મેટમાં સીધો વિકલ્પ મળી રહે. ચીફ જસ્ટિસ સૂર્ય કાંત તેમજ જસ્ટિસ જોયમાલ્યા બાગચી અને જસ્ટિસ વી મોહનાની બેન્ચે આ મામલાને નીતિગત નિર્ણય ગણાવ્યો હતો અને અરજીનો નિકાલ કર્યો હતો.
આ કેસમાં અરજદાર તરફથી ઓબીસી ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયાના વકીલ હાજર રહ્યા હતા અને તેમણે ડિજિટલ સેન્સસમાં ડ્રોપ-ડાઉન મેનૂ ઉમેરવાની રજૂઆત કરી હતી. જોકે, કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે આ અરજીની એક નકલ રજિસ્ટ્રાર જનરલ અને સેન્સસ કમિશનરને પ્રતિનિધિ તરીકે મોકલી શકાય છે અને અરજદાર તેમને સીધા મળી શકે છે. નોંધનીય છે કે રજિસ્ટ્રાર જનરલ ઓફ ઇન્ડિયા દ્વારા વસ્તી ગણતરીના તબક્કા સાથે થનારા જાતિ સેન્સસ માટે ડ્રોપ-ડાઉન મેનૂને બદલે ઓપન-એન્ડેડ પ્રશ્ન રાખવાનો નિર્ણય લેવાયો છે.
કોર્ટના આ નિર્ણય બાદ હવે સ્પષ્ટ થઈ ગયું છે કે સેન્સસ 2027ની પ્રક્રિયામાં સરકારી નીતિ મુજબ જ કામ આગળ વધશે. અરજદારને આ મામલે યોગ્ય અધિકારીઓ સમક્ષ રજૂઆત કરવાની છૂટ મળી છે, જેથી તેઓ આ નીતિગત બાબતે સંબંધિત વિભાગ સમક્ષ પોતાના સૂચનો રજૂ કરી શકે. આ નિર્ણયથી ડિજિટલ સેન્સસના ફોર્મેટમાં મોટો ફેરફાર કરવાની માંગ હાલ તો અટકી ગઈ છે અને અગાઉ નક્કી કરેલી પદ્ધતિ મુજબ જ કામગીરી આગળ ધપશે.
