ચીનના શેનઝેન ખાતે યોજાઈ રહેલી એપેક (APEC) સમિટની બાજુમાં અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન વચ્ચે એક સાર્થક દ્વિપક્ષીય બેઠક સંપન્ન થઈ છે. આ બેઠક પહેલા ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ સાથે યોજાનારી ત્રિપક્ષીય બેઠકને લઈને વૈશ્વિક સ્તરે ભારે ઉત્સુકતા જોવા મળી રહી છે. ટ્રમ્પે આ બેઠક અંગે અત્યંત સકારાત્મક વલણ દાખવતા જણાવ્યું હતું કે આ ચર્ચામાંથી ઘણી અદભુત બાબતો બહાર આવી શકે છે અથવા તેની સકારાત્મક શરૂઆત થઈ શકે છે. વોશિંગ્ટન, મોસ્કો અને બેઈજિંગ વચ્ચેની આ ઉચ્ચસ્તરીય કૂટનીતિને વર્તમાન ભૂ-રાજકીય પડકારોનો ઉકેલ લાવવા માટે એક મોટું પગલું માનવામાં આવે છે.
આ બેઠકો દરમિયાન રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ, પરમાણુ શસ્ત્ર નિયંત્રણ, ઇરાનનો સંઘર્ષ અને વૈશ્વિક વેપાર જેવા અત્યંત સંવેદનશીલ મુદ્દાઓ પર મુખ્યત્વે ચર્ચા થવાની અપેક્ષા છે. ટ્રમ્પે પ્રવાસ અગાઉ જ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે યુક્રેન સંઘર્ષમાં દર મહિને હજારો માનવજીવન નષ્ટ થઈ રહ્યા છે ત્યારે આ વિષય તેમની પ્રાથમિકતામાં રહેશે. બીજી તરફ, ટ્રમ્પના આગમન પૂર્વે શી જિનપિંગ અને પુતિન વચ્ચે પણ વિસ્તૃત બેઠક યોજાઈ ચૂકી છે, જેમાં બંને નેતાઓએ તેમની વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને પર્વત જેટલી મજબૂત ગણાવીને આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યવસ્થામાં વધુ જવાબદારી નિભાવવા પર ભાર મૂક્યો હતો. પુતિને વૈશ્વિક સ્તરે આર્થિક પ્રતિબંધો અને ટેરિફ નીતિઓની આકરી ટીકા કરી હતી અને એક ન્યાયી તથા સંતુલિત બહુધ્રુવીય વિશ્વ વ્યવસ્થાની હિમાયત કરી હતી.
વૈશ્વિક સુરક્ષા અને અર્થવ્યવસ્થાની દ્રષ્ટિએ ટ્રમ્પ, પુતિન અને જિનપિંગ વચ્ચેની આ પ્રસ્તાવિત ત્રિપક્ષીય બેઠકને 'ઐતિહાસિક મહત્ત્વ' ધરાવતી ઘટના માનવામાં આવી રહી છે. ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬માં 'ન્યૂ સ્ટાર્ટ' સંધિની મુદત પૂરી થવાની હોવાથી પરમાણુ શસ્ત્ર નિયંત્રણના ભવિષ્ય પર પણ આ બેઠકમાં ગહન મંથન થશે. જો કે ચીન પરમાણુ મંત્રણાઓમાં જોડાવા બાબતે અગાઉ સાવચેત રહ્યું છે, પરંતુ બદલાતા વૈશ્વિક સમીકરણો વચ્ચે આ મંચ પરથી વેપાર, ટેકનોલોજી અને ક્ષેત્રીય શાંતિ અંગે લેવાનારા નિર્ણયો સમગ્ર વિશ્વના ભવિષ્યની દિશા નક્કી કરવામાં નિર્ણાયક સાબિત થશે.
