ઓસ્ટ્રેલિયાના કેપ યોર્ક પેનિન્સુલાના ઉત્તરીય ટેરિટરીમાં આવેલા લોકરબી સ્ક્રબ વિસ્તારમાં વૈજ્ઞાનિકો દ્વારા સાપની વસ્તી પર એક વિસ્તૃત સંશોધન હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું. ‘ઓસ્ટ્રેલિયન જર્નલ ઓફ ઝૂઓલોજી’માં પ્રકાશિત થયેલા આ અહેવાલ મુજબ, સંશોધકોએ ૨૦૧૩ થી ૨૦૧૬ વચ્ચે રાત્રિના સમયે ૨૮.૮ કિલોમીટરના ટ્રાન્સેક્ટમાં સર્વેક્ષણ કર્યું હતું. આ દરમિયાન કુલ ૩૭ કાર્પેટ અજગર (મોરેલિયા સ્પિલોટા) મળી આવ્યા હતા, જે તમામ માત્ર વુડલેન્ડ એટલે કે ખુલ્લા જંગલ વિસ્તારમાંથી જ મળી આવ્યા હતા, જ્યારે આશ્ચર્યજનક રીતે ૩૦ ટકા હિસ્સો ધરાવતા રેઈનફોરેસ્ટ એટલે કે વરસાદી જંગલમાંથી એકપણ સાપ જોવા મળ્યો ન હતો.
આ સંશોધન દરમિયાન વૈજ્ઞાનિકોએ પકડાયેલા સાપના કદ, વજન અને આહાર સંબંધિત ડેટાનું ઊંડાણપૂર્વક વિશ્લેષણ કર્યું હતું. તપાસ કરાયેલા ૩૭ સાપોમાં ૨૨ નર અને ૧૫ માદા સામેલ હતા, જેમાં સામાન્ય રીતે નર સાપની લંબાઈ અને વજન માદા સાપ કરતા વધુ હોવાનું નોંધાયું હતું. સાપના આહારની તપાસ કરવા માટે કરાયેલા વિશ્લેષણમાં જાણવા મળ્યું કે તેમના ભોજનમાં ઉંદર જેવા કૃતકો (રોડેન્ટ્સ) સામેલ હોય છે. એક માદા સાપના પેટમાંથી અજ્ઞાત ઉંદર જ્યારે એક મોટા નર સાપના પેટમાંથી કેપ યોર્ક મેલોમિસ પ્રજાતિનો પુખ્ત ઉંદર મળી આવ્યો હતો, જે તેમના શિકારની આદતો દર્શાવે છે.
અભ્યાસનું સૌથી મોટું આશ્ચર્યજનક પાસું પુનઃ પકડાયેલા (રીકેપ્ચર) સાપોના વૃદ્ધિદર પરથી સામે આવ્યું છે. સંશોધન દરમિયાન માત્ર ત્રણ જ સાપ ફરીથી પકડી શકાયા હતા, જેમાંથી એક નર સાપ ૮૪૮ દિવસ પછી ફરી મળ્યો હતો. આ સમયગાળા દરમિયાન તેની લંબાઈમાં ૩૩.૫ સેન્ટિમીટરનો જંગી વધારો થયો હતો અને તેનું વજન ૩૬૬ ગ્રામ વધ્યું હતું, જેના આધારે વૈજ્ઞાનિકોએ આ સાપોનો વાર્ષિક વૃદ્ધિદર આશરે ૧૪.૪ સેન્ટિમીટર હોવાનું અનુમાન લગાવ્યું છે. આ સંશોધને વન્યજીવ સંશોધકોને કાર્પેટ અજગરની જીવવિજ્ઞાન અને કુદરતી ઇતિહાસને વધુ નજીકથી સમજવામાં મોટી મદદ પૂરી પાડી છે.
