દરિયામાં સતત ઘટી રહેલા કુદરતી પ્રવાળા અને ખડકો સામે રક્ષણ મેળવવા માટે માનવીએ હવે એક નવો જ અને અનોખો રસ્તો શોધી કાઢ્યો છે. ફ્લોરિડાના એટલાન્ટિક મહાસાગરમાં બાંધકામ પ્રોજેક્ટ્સમાં ઉપયોગમાં લીધા વગરના બચેલા લગભગ 200 કોંક્રીટ પાઇપ, કલ્વર્ટ અને અન્ય ભારે સ્ટ્રક્ચર્સને જમીન પર ફેંકી દેવાને બદલે સીધા સમુદ્રના તળિયે ગોઠવી દેવામાં આવ્યા છે. જે જગ્યાએ આ આર્ટિફિશિયલ રીફ ઇન્સ્ટોલ કરવામાં આવી છે તે હાર્મ્સ લેજ વિસ્તાર તરીકે ઓળખાય છે, જે જેક્સનવિલ નજીક મેપોર્ટ જેટ્ટીઝથી આશરે 28 માઇલ દૂર અને સમુદ્રમાં આશરે 90 ફૂટની ઊંડાઈએ આવેલો છે. આ મહત્ત્વપૂર્ણ પ્રોજેક્ટની આગેવાની જેક્સનવિલ ઓફશોર સ્પોર્ટ ફિશિંગ ક્લબ દ્વારા લેવામાં આવી હતી, જેમાં કન્ઝર્વેશન ગ્રુપ્સ, સરકારી એજન્સીઓ અને ખાનગી કંપનીઓએ સાથે મળીને કામ કર્યું હતું.
આ પ્રોજેક્ટ પાછળનું મુખ્ય કારણ એ છે કે ઉત્તરપૂર્વ ફ્લોરિડા પાસેનો દરિયાઈ કિનારો મોટાભાગે રેતાળ છે, જ્યાં જળચર જીવોને ચોંટી રહેવા માટે પૂરતી સખત સપાટી કે માછલીઓને છૂપાવવા માટે કુદરતી આશરો મળતો નથી. આ સમસ્યાનો ઉકેલ લાવવા માટે કોંક્રીટની આ નકામી સામગ્રીઓને ફોર્કલિફ્ટની મદદથી બાર્જ પર લોડ કરીને દરિયાઈ સાઈટ પર લઈ જવામાં આવી હતી અને પછી કાળજીપૂર્વક સમુદ્રના તળિયે ઉતારવામાં આવી હતી. આ પાઈપોના ખુલ્લા ભાગો અને આકારો માછલીઓને શિકારીઓથી બચવા માટે ઉત્તમ આશરો પૂરા પાડશે, જ્યારે સમય જતાં તેની બહારની સપાટી પર શેવાળ, બાર્નેકલ અને પરવાળા જેવા ઓર્ગેનિઝમ્સ વિકસિત થશે. આનાથી એક નવું ફૂડ વેબ તૈયાર થશે જે નાની માછલીઓ અને બાદમાં મોટી શિકારી માછલીઓને પણ આકર્ષિત કરશે.
આ પહેલ 2025ની શરૂઆતમાં આકાર પામી હતી, જેને જેક્સનવિલ વોટરવેઝ કમિશન, ફ્લોરિડા ફિશ એન્ડ વાઇલ્ડલાઇફ કન્ઝર્વેશન કમિશન અને યુએસ ફિશ એન્ડ વાઇલ્ડલાઇફ સર્વિસ જેવી સંસ્થાઓનો પણ પૂરો સહકાર મળ્યો હતો. અગાઉના સમયમાં પણ વર્ષ 2000 અને 2001 દરમિયાન સ્વયંસેવકો અને વિદ્યાર્થીઓની મદદથી ચાર્લ્સ એચ. કિર્બો મેમોરિયલ રીફ બનાવવા માટે 500 ડુમ આકારના કોંક્રીટ સ્ટ્રક્ચર્સ મૂકવામાં આવ્યા હતા. જોકે, આ નવો પ્રોજેક્ટ પર્યાવરણની જાળવણી સાથે કચરાના યોગ્ય નિકાલનું ઉત્તમ ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે. હાલ તો આ કોંક્રીટ સ્ટ્રક્ચર્સ માત્ર એક શરૂઆત છે અને આગામી સમયમાં આ સાઈટ પર દરિયાઈ જીવસૃષ્ટિ કેવી રીતે વિકસે છે તેનું નિરીક્ષણ કરીને તેની પર્યાવરણીય અસરોનો અભ્યાસ કરવામાં આવશે.
