ન્યુ દિલ્હીમાં ભારત અને યુરોપિયન યુનિયન વચ્ચે આગામી ડિસેમ્બરમાં ફાઇનલ થવા જઈ રહેલો ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) બિઝનેસ જગતમાં ચર્ચાનો મોટો વિષય બન્યો છે. EU એમ્બેસેડર ટુ ઇન્ડિયા જીન-એરિક પાકેટે તાજેતરમાં એક ઇન્ટરવ્યુમાં ખુલાસો કર્યો છે કે આ ડીલ અને પ્રસ્તાવિત ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ટ્રીટી સપ્લાય ચેઈન મેનેજમેન્ટની આખી ગેમ જ બદલી નાખશે. જાન્યુઆરીમાં યોજાયેલી સમિટમાં આ નેગોશિએશન પૂરા થયા હતા અને EU કમિશને ગત 11 સપ્ટેમ્બરે સહીઓ માટે પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો. આ ડીલથી બંને બજારોમાં ટેક્સ અને ઇમ્પોર્ટ રેટ ક્યારે અને કેટલા ઘટશે તેની સ્પષ્ટ વિગતો સામે આવી ચૂકી છે, જેથી બિઝનેસ ઓપરેટર્સને લાંબો સમય ટકે તેવી વિશ્વસનીયતા મળશે.
આ કરારની ખાસ વાત એ છે કે તેમાં ભારત અને યુરોપના ઇન્ટરનલ માર્કેટ વચ્ચે એક વિશાળ ઇકોનોમિક સ્પેસ તૈયાર થઈ રહ્યો છે, જે બંને પક્ષોની સંવેદનશીલતાઓને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવ્યો છે. એગ્રીકલ્ચર પ્રોડક્ટ્સને બાદ કરતા ભારત સાથેના 99% ટ્રેડ ટારિફ લાઇન પર એન્ટ્રી સાથે જ રેટ-ફ્રી કરી દેવામાં આવશે. આ ઐતિહાસિક ડીલમાં ઓટોમોબાઈલ જેવા નવા સેક્ટર્સનો પણ સમાવેશ કરાયો છે, જેના કારણે ભારતીય કાર મેન્યુફેક્ચરર્સ હવે યુરોપિયન માર્કેટ તરફ ગંભીરતાથી જોઈ રહ્યા છે. આ ઉપરાંત મધ્ય ડિસેમ્બરમાં વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની બ્રસેલ્સ મુલાકાત અગાઉ EU પાર્લામેન્ટે પણ આ કરારને લઈને ભારે સકારાત્મક વલણ દાખવ્યું છે અને યુરોપિયન સાંસદો ભારતના પ્રવાસે પણ આવ્યા હતા.
આગામી સમયમાં આ ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ અને ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્રોટેક્શન એગ્રીમેન્ટ બંને અમલમાં આવશે ત્યારે ભારત અને યુરોપ વચ્ચે માત્ર ટ્રેડ ફેસિલિટેશન જ નહીં રહે, પણ સપ્લાય ચેઈનની મજબૂતાઈમાં પણ મોટો વધારો થશે. ભારત-EU ઇન્ડો-પેસિફિક પાર્ટનરશીપ અંતર્ગત મેરીટાઇમ સિક્યોરિટી, ફ્રીડમ ઓફ નેવિગેશન અને આફ્રિકામાં કનેક્ટિવિટી પ્રોજેક્ટ્સ પર પણ સહયોગ વધી રહ્યો છે, જેમાં જાપાન પણ જોડાઈ શકે છે. આ સાથે જ આતંકવાદ સામેની લડાઈમાં પણ બંને દેશો એક જ પ્લેટફોર્મ પર રહીને ખૂબ જ સકારાત્મક કામગીરી કરી રહ્યા છે, જે ભવિષ્યના સંબંધોને નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ જશે.
