જીવનમાં અન્ય લોકોને મદદરૂપ થવું એ એક ઉત્તમ માનવીય ગુણ છે, પરંતુ દરેક વ્યક્તિ તમારા સહકાર અને લાગણીઓની કદર કરે તેવું જરૂરી નથી. ઘણીવાર આપણે કોઈની મુશ્કેલી જોઈને મદદનો હાથ લંબાવીએ છીએ, પરંતુ ધીમે-ધીમે સામેની વ્યક્તિ તેને પોતાની જરૂરિયાતો પૂરી કરવાનું સાધન બનાવી લે છે. આવા સંજોગોમાં તમારો કિંમતી સમય, નાણાં અને માનસિક શાંતિ જોખમાઈ શકે છે. આચાર્ય ચાણક્યની નીતિઓ અને માન્યતાઓ મુજબ, કોઈપણ વ્યક્તિ સાથે વ્યવહાર કરતાં પહેલાં તેના સ્વભાવને પારખવો અત્યંત આવશ્યક છે, જેથી ભવિષ્યમાં પસ્તાવાનો વારો ન આવે.
સમાજમાં એવા ઘણા લોકો હોય છે જેઓ પોતાની જરૂરિયાત સમયે જ તમારી પાસે આવે છે, પરંતુ કામ પૂરું થતાં જ તમારું અપમાન કરવા લાગે છે અને માન આપવાનું ભૂલી જાય છે. સ્વાર્થી લોકો મોટાભાગે પોતાના અંગત ફાયદા માટે જ સંબંધો બાંધતા હોય છે અને જરૂરિયાત પૂરી થતાં જ તેમનું વર્તન બદલાઈ જાય છે. આવા લોકોને ઓળખવા માટે તેમની વાતો પર ભરોસો કરવાને બદલે તેમના કાર્યો પર ધ્યાન આપવું જોઈએ. જે લોકો વારંવાર તમારી ભલાઈનો ગેરફાયદો ઉઠાવે છે, તેમનાથી યોગ્ય અંતર જાળવવું જ આપણા આત્મસન્માન માટે શ્રેષ્ઠ સાબિત થાય છે.
કેટલાક લોકો પોતાની દરેક સમસ્યાનો ઉકેલ હંમેશાં બીજા પાસેથી જ ઈચ્છતા હોય છે અને નાની-મોટી બાબતોમાં પણ સંપૂર્ણપણે તમારા પર નિર્ભર થઈ જાય છે. આ ઉપરાંત, જે લોકો વારંવાર પોતાની ભૂલોનું પુનરાવર્તન કરે છે, સલાહ અવગણે છે કે અહંકારી સ્વભાવ ધરાવે છે તેઓ મદદ મેળવ્યા પછી પણ ક્યારેય કદર કરતા નથી. આવા લોકો સાથે વ્યવહાર કરતી વખતે મર્યાદા નક્કી કરવી અને તેમને પોતાની સમસ્યાઓ જાતે ઉકેલવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવા અત્યંત જરૂરી છે, જેથી આપણી લાગણીઓ અને સમયનો દુરુપયોગ અટકી શકે.
