અમેરિકાના ઈતિહાસમાં અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ અને સંવેદનશીલ ગણાતા 'ડિક્સિ' નકશાની તાજેતરમાં નોર્થ કેરોલિનાના એશવિલે ખાતે આવેલા બ્રંક ઓક્શન્સ દ્વારા હરાજી કરવામાં આવી હતી. ચાર્લ્સ મેસન અને જિરેમિયા ડિક્સન દ્વારા વર્ષ 1768માં તૈયાર કરાયેલા આ સર્વેક્ષણ નકશા માટે માત્ર ત્રણ મિનિટથી ઓછા સમયમાં 45 જેટલા ખરીદદારોએ હરીફાઈ કરી હતી. આ હરાજી ઓનલાઈન અને રૂબરૂ એમ બંને માધ્યમથી યોજાઈ હતી, જેની શરૂઆત 400,000 ડૉલરથી થઈ હતી અને અંતે આ નકશો 950,000 ડૉલર એટલે કે આશરે 1 મિલિયન ડૉલરમાં વેચાયો હતો. હરાજી કરનાર સંસ્થાના વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ લોરેન બ્રંકે અપેક્ષિત 1.2 મિલિયન ડૉલરનો આંકડો ન મળવા છતાં નકશાના વેચાણ પર ખુશી વ્યક્ત કરતા જણાવ્યું હતું કે નકશા માટે આ એક ખૂબ જ ઊંચી અને નોંધપાત્ર કિંમત છે.
આ હસ્તલિખિત નકશાનો ઇતિહાસ અમેરિકાના રાજકીય અને સામાજિક વિભાજન સાથે ઊંડો જોડાયેલો છે. મૂળ રૂપે આ સર્વે મેરીલેન્ડ અને પેન્સિલવેનિયાની વસાહતો વચ્ચેના સીમા વિવાદને ઉકેલવા માટે તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો. સમય જતાં, તે 'મેસન-ડિક્સન લાઇન' તરીકે જાણીતો બન્યો જેણે અમેરિકાને મુક્ત રાજ્યો અને ગુલામી પ્રથા ધરાવતા રાજ્યોમાં વિભાજિત કર્યું હતું. 1820ના મિસોરી સમજૂતીમાં પણ આ સરહદનો ઉપયોગ માનવ ગુલામીની મર્યાદાઓ નક્કી કરવા માટે થયો હતો. આગળ જતા આ જ વિભાજન અમેરિકાના ભીષણ ગૃહયુદ્ધનું કારણ બન્યું હોવાથી આ દસ્તાવેજને અમેરિકન ઇતિહાસનો સૌથી પ્રભાવશાળી નકશો માનવામાં આવે છે.
આ ઐતિહાસિક નકશાનો માલિકી ઇતિહાસ પણ એટલો જ રોચક રહ્યો છે. અગાઉ મોડેથી પ્રખ્યાત પ્રકાશક માલ્કમ ફોરબ્સે આ નકશો વર્ષ 1982માં 360,000 ડૉલરમાં ખરીદ્યો હતો, જ્યારે તેમણે લાઈબ્રેરી ઓફ કોંગ્રેસને પાછળ છોડી દીધી હતી. ત્યારબાદ વર્ષ 2002માં આ દસ્તાવેજનું 556,000 ડૉલરમાં પુનઃવેચાણ થયું હતું. તાજેતરની આ હરાજીમાં ખરીદનારે હાલ પૂરતી પોતાની ઓળખ ગુપ્ત રાખવાની ઇચ્છા વ્યક્ત કરી છે, જ્યારે લાઈબ્રેરી ઓફ કોંગ્રેસ આ હરાજીમાં જોડાઈ નહોતી. આ નકશાનો એક લંબરૂપ ભાગ પ્રિન્સટન યુનિવર્સિટીમાં પણ સચવાયેલો છે, જે તેની ઐતિહાસિક મહત્તાને વધુ મજબૂત બનાવે છે.
