દાયકાઓ સુધી પંજાબની રાજકીય ધરી શીખ ઓળખ, ધાર્મિક સંસ્થાઓ, ઐતિહાસિક ફરિયાદો અને અકાલી દળ વિરુદ્ધ અન્ય પક્ષોની લડાઈ જેવા પંથક મુદાઓ આસપાસ જ ફરતી હતી. પરંતુ, રાજ્યમાં દિવસેને દિવસે વકરી રહેલા ડ્રગ્સ સંકટ અને કાયદો-વ્યવસ્થાની કથળેલી સ્થિતિએ આ તમામ ઓળખની રાજનીતિને પાછળ ધકેલી દીધી છે. આજે સામાન્ય ગ્રામીણ પરિવારો માટે જૂના ધાર્મિક કે સ્વાયત્તતાના વિવાદો કરતા પોતાના યુવા સંતાનોની જિંદગી બચાવવી વધુ મહત્વની બની ગઈ છે. કેન્દ્રીય નેતા અમિત શાહની તાજેતરની મુલાકાતો દરમિયાન આ બદલાવ સ્પષ્ટપણે જોવા મળ્યો છે, જ્યાં તેમણે પરંપરાગત રાજકીય અડ્ડાઓ છોડીને સીધા જ ડ્રગ્સ માફિયાઓ સામે અવાજ ઉઠાવીને જીવ ગુમાવનાર કે બલિદાન આપનાર એન્ટિ-ડ્રગ કાર્યકરોના પરિવારો સાથે મુલાકાત કરી હતી.
આ બદલાયેલા સમીકરણોને કારણે સત્તાધારી આમ આદમી પાર્ટી (AAP) અત્યારે ભારે દબાણ હેઠળ છે, કારણ કે ૨૦૨૨ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ડ્રગ્સ નાબૂદી એ તેમનું મુખ્ય વચન હતું. ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP) એ ડ્રગ્સની અવિરત આવક, ઓવરડોઝથી થતા મૃત્યુ અને કાર્યકરોની હત્યાઓના મુદાને સતત ઉઠાવીને આપ સરકારની વિશ્વસનીયતા પર મોટો પ્રહાર કર્યો છે. કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સીબીઆઈ તપાસની માંગ અને ડ્રગ્સના વેપારને રાજકીય આશ્રય મળવાના આરોપોને કારણે ભગવંત માન સરકાર ફ્રી વીજળી કે મોહલ્લા ક્લિનિક જેવા વિકાસના કામો ગણાવવાને બદલે પોતાની પોલીસ રેકોર્ડની સ્પષ્ટતાઓ આપવામાં વ્યસ્ત થઈ ગઈ છે. જોકે, આ વિરોધ ભાજપ માટે સીધા મતોમાં પરિવર્તિત થશે કે કેમ તે હજુ અનિશ્ચિત છે, કારણ કે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં પાર્ટીનું સંગઠન હજુ પણ મજબૂત નથી અને એટલા માટે જ શિરોમણી અકાલી દળ સાથે ગઠબંધનની ચર્ચાઓ સમયાંતરે બહાર આવતી રહે છે.
આગામી ૨૦૨૭ની ચૂંટણીમાં મુખ્ય મુકાબલો તો 'આપ' અને કોંગ્રેસ વચ્ચે જ રહેવાનો છે, કારણ કે બંને પક્ષો અગાઉ સત્તા સંભાળી ચૂક્યા છે અને ડ્રગ્સના પ્રશ્નને નિયંત્રિત કરવામાં નિષ્ફળ રહ્યા છે. તેમ છતાં, ૨૦૧૫ના બરગાડી બેઅદબી કેસ અને ગોળીબારની જૂની ઘટનાઓનો રંજ પંજાબના લોકોના મનમાંથી હજુ પૂરેપૂરો ભૂસાયો નથી, જે દર્શાવે છે કે મતદારો પાસે દરેક પક્ષની નિષ્ફળતાઓની લાંબી યાદ છે. ડ્રગ્સ અને કાયદો-વ્યવસ્થા આજે સામાન્ય માણસની દૈનિક ચિંતા બની ગયા છે કારણ કે તેના આંકડા હવે સીધા પરિવારો સાથે જોડાયેલા છે. જો ભાજપ માત્ર 'આપ' ની નિષ્ફળતાનો રાગ આલાપ્યા કરશે તો તે માત્ર એક અવસરવાદી પક્ષ લાગશે, પરંતુ જો તે પંજાબના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં પોતાનો વિશ્વાસ બેસાડવામાં સફળ રહેશે તો ૨૦૨૭માં પંજાબની જનતા પરંપરાગત રાજનીતિને છોડીને નવો વિકલ્પ પસંદ કરવા જોખમ ઉઠાવી શકે છે.
