ગરમીની સીઝન આવતાની સાથે જ દેશભરમાં આગ લાગવાની ઘટનાઓ વધી જતી હોય છે. થોડા સમય પહેલા દિલ્લી અને રાજકોટના ગેમ ઝોનમાં બનેલી દુર્ઘટનાઓએ સૌને હચમચાવી નાંખ્યા હતા, તો ઉત્તરપ્રદેશની રાજધાની લખનૌના એક કોચિંગ સેન્ટરમાં લાગેલી આગમાં 15 લોકોના જીવ ગયા હોવાના દુઃખદ સમાચાર પણ સામે આવ્યા હતા. આવા મોટા અગ્નિકાંડ બાદ ફરી એક વખત કોચિંગ સંસ્થાઓ, હોટલો, શાળાઓ અને હોસ્પિટલોમાં ફાયર સેફ્ટીને લઈને મોટા સવાલો ઊભા થઈ રહ્યા છે અને સામાન્ય માણસના મનમાં આ કાયદા વિશે જાણવાની જિજ્ઞાસા વધી ગઈ છે.
આવી મોટી આગની દુર્ઘટનાઓને રોકવા અને લોકોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે દેશભરમાં અલગ-અલગ નિયમો ઘડવામાં આવ્યા છે, જેમાં ઉત્તર પ્રદેશ અગ્નિ નિવારણ અને અગ્નિ સલામતી અધિનિયમ, 2005 જેવો કાયદો અમલમાં છે. આ કાયદાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઇમારતો, વાણિજ્યિક સંસ્થાઓ, હોસ્પિટલો, મોલ, હોટલ, શાળાઓ અને અન્ય ભીડભાડવાળા જાહેર સ્થળોએ આગને રોકવાનો છે. ફાયર સેફ્ટી એક્ટના નિયમો મુજબ નિર્ધારિત કેટેગરીની તમામ ઇમારતોમાં ફાયર સેફ્ટી સિસ્ટમ હોવી સાચે જ ફરજિયાત છે, જેમાં ઇમારતોની અંદર પૂરતા પ્રમાણમાં અગ્નિશામક ઉપકરણો, ફાયર એલાર્મ, સ્પ્રિંકલર્સ અને ઇમરજન્સી એક્ઝિટની યોગ્ય વ્યવસ્થા હોવી અનિવાર્ય છે.
બહુમાળી ઇમારતો, હોસ્પિટલો, હોટલો અને મોલ જેવા મોટા સંકુલોએ ફાયર વિભાગ પાસેથી નો ઓબ્જેક્શન સર્ટિફિકેટ એટલે કે NOC મેળવવું જ પડે છે અને આ તમામ ધોરણોનું પાલન કરાવવાની સીધી જવાબદારી બિલ્ડિંગના માલિકો અને સંચાલકોની રહે છે. સુરક્ષાના આ પગલાં બરાબર છે કે નહીં તે ચકાસવા માટે ફાયર વિભાગ સમયાંતરે સ્થળનું નિરીક્ષણ પણ કરી શકે છે અને જો નિયમોનું ઉલ્લંઘન થાય તો નોટિસ આપવી, દંડ ફટકારવો, લાઈસન્સ રદ કરવું કે કાનૂની કાર્યવાહી કરવા સુધીના પગલાં લેવામાં આવે છે.
