અરુણાચલ પ્રદેશના સિયાંગ બેલ્ટમાં પ્રસ્તાવિત ૧૧૨૦૦ મેગાવોટના સિયાંગ અપર મલ્ટીપર્પઝ પ્રોજેક્ટ સામે સ્થાનિક આદિ સમુદાયમાં ભારે રોષ જોવા મળી રહ્યો છે. ગેકુ ગામ આ વિરોધ પ્રદર્શનનું મુખ્ય કેન્દ્ર બન્યું છે, જ્યાં જીન પન્યાંગ સહિતના હજારો ખેડૂતો પોતાની જમીન અને સંસ્કૃતિને બચાવવા માટે મેદાને આવ્યા છે. આ પ્રસ્તાવિત મેગા ડેમનો મુખ્ય જળાશય ગેકુ ગામની આસપાસ જ બનાવવાનું આયોજન છે, જે જિલ્લા મુખ્યાલય યિંગકિયોંગથી આશરે 35 કિલોમીટર દૂર આવેલું છે. સરકાર દ્વારા પ્રી-ફીઝિબિલિટી સર્વે અને ડ્રિલિંગ માટેની કોશિશ કરવામાં આવી રહી છે, પરંતુ સ્થાનિક લોકોએ નદીના પટમાં કોઈપણ પ્રકારના ડ્રિલિંગ કે સર્વેનો સખત વિરોધ કર્યો છે. સુરક્ષા દળો દ્વારા વિરોધ કરી રહેલા ગામલોકો પાસેથી પરંપરાગત હથિયારો જપ્ત કરવાની ઘટનાઓ સામે આવ્યા બાદ પરિસ્થિતિ વધુ તંગ બની છે.
આ વિવાદનું મુખ્ય કારણ આદિ સમુદાયની જીવનશૈલી અને તેમની પરંપરાઓ સાથે જોડાયેલું છે. સિયાંગ ક્ષેત્રના લોકો પોતાની કમરે ૨ ફૂટ લાંબુ પરંપરાગત હથિયાર ડાઓ બાંધીને ફરે છે, જે તેમની ઓળખ અને સંસ્કૃતિનું પ્રતીક છે. જો કે, સુરક્ષા દળો દ્વારા આ હથિયારો જપ્ત કરવાથી ગ્રામજનોની નારાજગી સાતમા આસમાને પહોંચી છે. ગેકુ અને આસપાસના 27 ગામોના અંદાજે 1000 પરિવારો માટે આ પ્રોજેક્ટ તેમના અસ્તિત્વ સામે મોટો ખતરો બનીને આવ્યો છે. મોટાભાગના પરિવારો ખેતી પર નિર્ભર છે અને તેઓ ગેગોંગ, ઇટાનગર અને ટેકર જેવા પરંપરાગત ચોખાની ખેતી કરે છે. વિરોધ પ્રદર્શનને કારણે સિયાંગ અને ઉપ્પર સિયાંગ જિલ્લાના ખેડૂતો પોતાના ખેતરોમાં જઈ શકતા નથી, જેના કારણે 1 સપ્ટેમ્બરના રોજ ઉજવાતો તેમનો પ્રખ્યાત સોલુંગ ફેસ્ટિવલ પણ સાદાઈથી ઉજવવો પડ્યો હતો.
સ્થાનિક મહિલાઓ અને ખેડૂતોનું કહેવું છે કે તેઓ વળતર કે નોકરી નથી માંગતા, તેમને ફક્ત પોતાની પવિત્ર જમીન જોઈએ છે. આગામી સમયમાં નવેમ્બરના પહેલા અઠવાડિયામાં ચોખાનો પાક લેવાનો સમય આવી રહ્યો છે, પરંતુ ખેડૂતોએ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે જો જરૂર પડશે તો તેઓ પાક જતો કરશે પણ જમીન પરનો દાવો નહીં છોડે. ગ્રામજનોનો તર્ક છે કે ચીનની સરહદથી 300 કિલોમીટર દૂર આ રીતે મેગા ડેમ બનાવીને સરકાર આ વિસ્તારને ડૂબમાં ધકેલી રહી છે. અપર સિયાંગ અને સિયાંગ જિલ્લાના 27 ગામોના લોકોએ એક થઈને નારા આપ્યા છે કે જ્યાં સુધી પ્રોજેક્ટ રદ્દ નહીં થાય ત્યાં સુધી તેમનો આંદોલન યથાવત રહેશે. આ જમીન બચાવવાની લડાઈ હવે આદિ સમુદાયના અસ્તિત્વની લડાઈ બની ચૂકી છે.
