JAMNAGAR 361005 GUJARAT, INDIA
મુખ્ય પાના પર પાછા જાઓ
JAMNAGAR MIRROR
ટેકનોલોજી

આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સની વૈશ્વિક જંગ: ચીન ઉત્પાદક, અમેરિકા આકર્ષણનું કેન્દ્ર જ્યારે ભારત ઘણું પાછળ

આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સની વૈશ્વિક જંગ: ચીન ઉત્પાદક, અમેરિકા આકર્ષણનું કેન્દ્ર જ્યારે ભારત ઘણું પાછળ
આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ક્ષેત્રે વૈશ્વિક પ્રભુત્વ માટે ચાલી રહેલી સ્પર્ધામાં ચીન પ્રતિભા પેદા કરતું કારખાનું સાબિત થઈ રહ્યું છે અને અમેરિકા તેને આકર્ષી રહ્યું છે, જ્યારે ભારત યોગ્ય પ્રતિભા રોકવામાં અને વિકસાવવામાં નિષ્ફળ સાબિત થઈને પાછળ રહી ગયું છે.

વૈશ્વિક સ્તરે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)ના યુગમાં ફેઈ-ફેઈ લી, કૈમિંગ હે અને એનિમા આનંદકુમાર જેવા વૈજ્ઞાનિકો આજના ટેકનોલોજી જગતના રોકસ્ટાર બની ગયા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તેલ, સોનું કે દુર્લભ ખનિજો કરતાં પણ માનવ બુદ્ધિમત્તા એટલે કે ઉત્કૃષ્ટ AI વૈજ્ઞાનિકોને પેદા કરવા અને તેમને સાચવી રાખવા એ હવે સૌથી મોટું અને મૂલ્યવાન સંસાધન બની ગયું છે. કાર્નેગી એન્ડોવમેન્ટના તાજેતરના એક વિશ્લેષણ મુજબ, વિશ્વની પ્રતિષ્ઠિત NeurIPS 2025 કોન્ફરન્સમાં સ્વીકૃત રિસર્ચ પેપર્સના આધારે ચીન અને અમેરિકા વચ્ચે પ્રતિભાઓનું અસાધારણ કેન્દ્રીકરણ જોવા મળ્યું છે. આ વૈશ્વિક રેસમાં ચીન સ્નાતક સ્તરે સૌથી વધુ અગ્રણી સંશોધકો તૈયાર કરનારું મુખ્ય કેન્દ્ર બન્યું છે, જ્યારે અમેરિકા આ પ્રતિભાઓને પોતાના તરફ આકર્ષિત કરનારું સૌથી મોટું ચુંબક સાબિત થઈ રહ્યું છે.

આ વૈશ્વિક સર્વેક્ષણ અને આંકડાઓ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે ભારત આ સ્પર્ધામાં ઘણું પાછળ રહી ગયું છે અને પોતાના દેશમાં તૈયાર થતી પ્રતિભાઓને પણ રોકવામાં અક્ષમ સાબિત થયું છે. ભારતમાં શિક્ષણ મેળવનારા AI સંશોધકોમાંથી માત્ર ૧૦% લોકો જ દેશમાં રોકાય છે, જ્યારે બાકીના ૯૦% જેટલા તેજસ્વી યુવાનો વિદેશમાં, ખાસ કરીને અમેરિકા તરફ સ્થળાંતર કરી જાય છે. એટલું જ નહીં, ભારતમાં પીએચડી અને સંશોધનનું પ્રમાણ પણ ચીન અને અમેરિકાની સરખામણીએ ખૂબ જ નહિવત છે. વર્ષ ૨૦૨૧માં ભારતમાં માત્ર ૬૨૧ કોમ્પ્યુટર સાયન્સ PhD થયા હતા, જે અમેરિકા અને ચીન સામે ન્યૂનતમ છે. આ ઉપરાંત, વૈશ્વિક સ્તરે AI પેટન્ટ અને રિસર્ચ સાયટેશનમાં પણ ભારતનો હિસ્સો નામમાત્રનો છે, જે દેશમાં શિક્ષણ અને સંશોધન ક્ષેત્રે યોગ્ય આયોજન અને ઝડપી પગલાં લેવાની તાકીદની જરૂરિયાત દર્શાવે છે.

બીજી બાજુ, અમેરિકાની 'ટેલેન્ટ મેગ્નેટ' તરીકેની છબી સામે પણ હવે રાજકીય અને સુરક્ષા સંબંધી પડકારો ઊભા થવા લાગ્યા છે. રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને ટેકનોલોજીની ગુપ્તતાને લઈને અમેરિકન એજન્સીઓ ચીની મૂળના સંશોધકો પ્રત્યે વધુ શંકાશીલ બની રહી છે, જેના કારણે કડક ઇમિગ્રેશન નીતિઓ અને અણધારી અટકાયતો જેવી ઘટનાઓ શૈક્ષણિક અને વૈજ્ઞાનિક જગતમાં ચિંતાનું મોજું ફેલાવી રહી છે. આ પ્રકારનું અનિશ્ચિત વાતાવરણ વૈશ્વિક સ્તરના વૈજ્ઞાનિકોની અવરજવરને અસર કરી શકે છે, જેના પર અમેરિકન ટેકનોલોજીનું નેતૃત્વ નિર્ભર છે. આમ છતાં, ચીન પોતાના લાંબા ગાળાના રોકાણ અને મજબૂત સંશોધન સંસ્થાઓના જોરે AI ક્ષેત્રે અગ્રેસર રહેવામાં સફળ રહ્યું છે, જ્યારે ભારતે ટેકનોલોજીની આ નિર્ણાયક લડાઈમાં આગળ વધવા માટે પોતાની શિક્ષણ પ્રણાલી અને સંશોધન ક્ષેત્રે મોટાપાયે પરિવર્તન લાવવું પડશે.

ટેકનોલોજી વિભાગના વધુ સમાચાર

LATEST ARTICLES