ઉત્તર ભારતમાં મોસમી પ્રદૂષણથી ઘેરાયેલા પ્રદેશોની વચ્ચે ચંડીગઢમાંથી એક રાહતના સમાચાર સામે આવ્યા છે. ચંડીગઢ પોલ્યુશન કંટ્રોલ કમિટી (CPCC) દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા તાજેતરના ડેટા અનુસાર, આ દિવાળીએ શહેરના મોટાભાગના વિસ્તારોમાં હવામાનની ગુણવત્તા પાછલા વર્ષોની સરખામણીમાં ઘણી સારી જોવા મળી છે. રાષ્ટ્રીય રાજધાની અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં પાક અવશેષો દહન અને ફટાકડા ફોડવાથી હવા બગડવા અંગે ચાલતી ચર્ચાઓ વચ્ચે ચંડીગઢનું આ સકારાત્મક ચિત્ર સામે આવ્યું છે, જે પર્યાવરણ માટે એક સારો સંકેત છે.
સમિતિના અહેવાલ મુજબ, 8 નવેના રોજ રાત્રે 8 થી 10 વાગ્યા સુધીના નિર્ધારિત સમય પહેલાં હવાના પ્રદૂષણનો આંક (AQI) 'સંતોષકારક' શ્રેણીમાં જળવાઈ રહ્યો હતો. આ બે કલાકના સમયગાળા દરમિયાન ફટાકડા ફૂટવાને કારણે તમામ છ મોનિટરિંગ સેન્ટરો પર AQI માં થોડો ઉછાળો ચોક્કસપણે નોંધાયો હતો, પરંતુ તે અસ્થાયી સાબિત થયો. રાત્રે 3 વાગ્યા સુધીમાં તો પ્રદૂષણનું સ્તર ફરીથી ઘટીને 'સંતોષકારક' કેટેગરીમાં આવી ગયું હતું. સેક્ટર 25, PEC સેક્ટર 12, IMTECH સેક્ટર 39 અને સેક્ટર 53 જેવા કેટલાક વિસ્તારોમાં AQI ટૂંકા સમય માટે 'ખરાબ' શ્રેણીમાં પહોંચ્યો હતો, પરંતુ રાહતની વાત એ રહી કે કોઈપણ સ્ટેશન પર હવા અત્યંત ખરાબ સ્તરે નોંધાઈ નહોતી.
આ સુધારા પાછળનું મુખ્ય કારણ નાગરિકોમાં વધી રહેલી પર્યાવરણીય જાગૃતિ અને ગ્રીન ફટાકડા ફોડવા માટે નક્કી કરાયેલા સમયનું પાલન કરવાનું રહ્યું છે. યુવાનો અને શાળાના બાળકોની સક્રિય ભાગીદારીએ આ દિવાળીને પર્યાવરણને અનુકૂળ બનાવવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવી છે. જોકે, ફટાકડાના કારણે અવાજનું પ્રદૂષણ હજુ પણ એક ચિંતાનો વિષય બન્યો હતો, કારણ કે નિર્ધારિત સમયમાં વિવિધ સ્થળોએ ઊંચા ડેસિબલનો અવાજ નોંધાયો હતો. તેમ છતાં, એકંદરે વાયુ પ્રદૂષણમાં થયેલો આ સુધારો પ્રશંસનીય છે અને CPCC દ્વારા શાળાઓમાં 'ગ્રીન દિવાળી' જેવા અભિયાનો ચાલુ રાખીને આ જાગૃતિને વધુ પ્રોત્સાહન આપવામાં આવશે.
