અમેરિકાના પ્રારંભિક ઇતિહાસ સાથે જોડાયેલી એક અત્યંત દુર્લભ અને અદ્ભુત કલાકૃતિ તાજેતરમાં હરાજીમાં ભારે આશ્ચર્ય સર્જીને ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી છે. ઓગણીસમી સદીની શરૂઆતની આ લોક કલા કૃતિમાં અમેરિકાના પ્રથમ રાષ્ટ્રપતિ જ્યોર્જ વોશિંગ્ટનનું સુંદર ચિત્ર કંડારવામાં આવ્યું છે. આશ્ચર્યજનક બાબત એ છે કે આ મૂલ્યવાન ઐતિહાસિક ખજાનો છેલ્લા સાડા છ દાયકા એટલે કે સાઠ કરતાં વધુ વર્ષોથી એક સામાન્ય કાગળની ફાઈલમાં સાવ ગુમનામ અવસ્થામાં પડેલો હતો. તાજેતરમાં જ્યારે આ કલાકૃતિને હરાજી માટે મૂકવામાં આવી ત્યારે કલા રસિકો અને સંગ્રાહકોએ તેના પર ભારે ઉત્સાહ દાખવ્યો હતો અને આખી હરાજી દરમિયાન બોલી લગાવવાની સ્પર્ધા ઉગ્ર બની હતી.
આ બે પાનાંની શાહી અને જળ રંગની ચિત્રકળા પેન્સિલવેનિયાની પરંપરાગત ફ્રેક્ટર લોક કલા શૈલીનું ઉત્તમ ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે. અગાઉ આ કલાકૃતિની કિંમત પંદર હજારથી પચીસ હજાર ડૉલર વચ્ચે આંકવામાં આવી હતી, પરંતુ હરાજી દરમિયાન કલાપ્રેમીઓ વચ્ચે થયેલી ભારે સ્પર્ધાના કારણે આ કલાકૃતિએ બધા જ અંદાજો પાછળ છોડી દીધા હતા. આંતરરાષ્ટ્રીય હરાજીમાં આ ઐતિહાસિક કૃતિ આશરે બે લાખ છવ્વીસ હજાર છસો ડૉલર એટલે કે ભારતીય ચલણ મુજબ આશરે અઢાર લાખ રૂપિયાથી વધુના જંગી ભાવે વેચાઈ હતી. કલા ક્ષેત્રે આ રકમ આ પ્રકારની પરંપરાગત લોક કલા માટે અત્યાર સુધીની સૌથી ઊંચી કિંમતોમાંની એક ગણવામાં આવે છે.
આ દુર્લભ ચિત્રમાં જ્યોર્જ વોશિંગ્ટનની સાથે તે સમયના પ્રતીક સમાન તેર તારાઓથી ઘેરાયેલું અમેરિકી ગરુડ પણ દર્શાવવામાં આવ્યું છે જે તે સમયના જર્મનભાષી ઇમિગ્રન્ટ્સની દેશભક્તિ અને નાગરિક ઓળખ દર્શાવે છે. લાંબા સમય સુધી અંધારી અને સુરક્ષિત ફાઈલમાં બંધ રહેવાને કારણે આ કલાકૃતિનો મૂળ રંગ અને તેની ચમક સૂર્યના તાપથી બચી ગઈ હતી જે આજે પણ એટલી જ તાજી અને આકર્ષક લાગે છે. સંગ્રાહકો અને ઐતિહાસિક સંસ્થાઓમાં અમેરિકન લોક કલા પ્રત્યેનો અખૂટ પ્રેમ અને રસ હજુ પણ યથાવત છે તેની પ્રતીતિ આ રેકોર્ડબ્રેક હરાજીએ કરાવી છે.
