વિશ્વભરમાં પ્રવર્તતી ભૌગોલિક-રાજકીય તંગદિલી અને બદલાતી આંતરરાષ્ટ્રીય પરિસ્થિતિઓ વચ્ચે આર્થિક પ્રતિબંધો અને આયાત જકાત હવે માત્ર નીતિગત સાધનો પૂરતા સીમિત ન રહેતા હથિયાર તરીકે વપરાઈ રહ્યા છે. વડાપ્રધાનના અગ્ર સચિવ પી. કે. મિશ્રાએ આ ગંભીર વૈશ્વિક વલણ સામે ચિંતા વ્યક્ત કરતા જણાવ્યું હતું કે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વધતા તણાવને કારણે વૈશ્વિક બજારો ભારે અનિશ્ચિતતા અને નબળાઈનો સામનો કરી રહ્યા છે. વિશ્વ અર્થતંત્રમાં આવી રહેલા આ મોટા ફેરફારો સામે વિકાસશીલ દેશોએ પોતાના આર્થિક સાર્વભૌમત્વ અને સુરક્ષાનું રક્ષણ કરવા માટે ખૂબ જ સતર્ક રહેવું પડશે.
ભારતની આગવી રણનીતિ અંગે વાત કરતા તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે દેશ પોતાની ઊર્જા જરૂરિયાતોને જોખમમુક્ત રાખવા માટે આયાતના સ્ત્રોતોમાં વ્યાપક વૈવિધ્યીકરણ લાવી રહ્યો છે. કોઈપણ એક સ્ત્રોત પર નિર્ભર રહેવાને બદલે વૈકલ્પિક વ્યવસ્થાઓ ઊભી કરીને આર્થિક સ્થિરતા સુનિશ્ચિત કરવામાં આવી રહી છે. આ ઉપરાંત, બાહ્ય આર્થિક આંચકાઓ સામે ટકી રહેવા માટે દેશ પાસે પર્યાપ્ત વિદેશી હૂંડિયામણ અનામત અને યોગ્ય રાજકોષીય અવકાશ હોવો અત્યંત આવશ્યક છે, જેથી દેશની બૃહદ-આર્થિક સ્થિતિસ્થાપકતા અકબંધ રહી શકે.
આગામી સમયના પડકારો તરફ ધ્યાન દોરતાં તેમણે મહત્વપૂર્ણ ખનિજોની અનિવાર્યતા પર વિશેષ ભાર મૂક્યો હતો. અદ્યતન ઉત્પાદન ક્ષેત્ર, આધુનિક ટેકનોલોજી અને ટકાઉ વિકાસના લક્ષ્યોને પૂર્ણ કરવા માટે દુર્લભ ખનિજોની ઉપલબ્ધતા પાયાની જરૂરિયાત છે. વૈશ્વિક પુરવઠા શૃંખલામાં અવરોધો ઊભા થઈ રહ્યા છે ત્યારે ભારતે ભવિષ્યની સ્થિરતા માટે આ વ્યૂહાત્મક સંસાધનોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવી પડશે. વિશ્વ જ્યારે આર્થિક નીતિઓનો શસ્ત્ર તરીકે ઉપયોગ કરી રહ્યું છે, ત્યારે ભારતની આત્મનિર્ભરતા જ દેશને મજબૂત રાખશે.
