સંખેડા, બહાદરપુર, પીપળસટ, અરીઠા અને ખેરવા જેવા ગામો પાસેથી વહેતી ઓરસંગ, ઉચ્છ અને હેરણ જેવી નદીઓના પટમાં ભૂતકાળમાં આશરે ૧૫૦ એકરથી વધુ વિસ્તારમાં તરબૂચ અને શક્કરટેટીનું મબલખ વાવેતર થતું હતું. આ સમૃદ્ધ નદીકાંઠાની ખેતી પર ભોઈ સમાજ સહિત લગભગ એક હજાર જેટલા પરિવારોની રોજીરોટી સીધી રીતે નિર્ભર હતી. શિયાળાની વિદાય સાથે જ નદીના કાંઠા રેતાળ ફળદ્રુપતાથી છવાઈ જતા અને ગરમીની સિઝનમાં આ ફળોની મીઠાશ આખા પ્રદેશમાં જાણીતી બનતી હતી. પરંતુ, સમયની સાથે બદલાયેલી પરિસ્થિતિએ આ હરિયાળા ચિત્રને સંપૂર્ણપણે બદલી નાખ્યું છે.
નદીઓમાં ઘટતા જતા જળસ્તર અને બેફામ ખનીજ ઉત્ખનન કરનારા માફિયાઓની મિલીભગતના કારણે નદીઓની પારિસ્થિતિકીય સ્થિતિ અત્યંત કફોડી બની ગઈ છે. અપૂરતા વરસાદ અને ભૂગર્ભ જળના તળ ઊંડા ઉતરવાના કારણે તૈયાર થવા આવેલા તરબૂચ અને શક્કરટેટીના પાકમાં વાઇરસનો ગંભીર પ્રકોપ જોવા મળ્યો, જેનાથી ખેડૂતોને મોટાપાયે નુકસાન સહન કરવું પડ્યું. પાક નિષ્ફળ જવાને કારણે આર્થિક પાયમાલીનો ભોગ બનેલા અસંખ્ય ખેડૂતો અને પરિવારો ભારે દેવાના બોજ હેઠળ દબાઈ ગયા હતા, જેના પરિણામે તેમણે વર્ષો જૂની નદીના પટની આ પરંપરાગત બાગાયતી ખેતી છોડવાની ફરજ પડી હતી.
આ ગંભીર કટોકટીમાંથી બહાર આવવા માટે સ્થાનિક ખેડૂતોએ હિંમત હાર્યા વગર આધુનિક અને વૈકલ્પિક ખેતી તરફ મોં ફેરવ્યું છે. હાલમાં નદીના પટને બદલે ખેતીલાયક જમીન પર પ્લાસ્ટિક મલ્ચિંગ કવર જેવી આધુનિક પદ્ધતિઓ અપનાવીને કાકડી, ચોળી અને આધુનિક પદ્ધતિના તરબૂચ જેવા રોકડિયા પાકોનું સફળ વાવેતર કરવામાં આવી રહ્યું છે. નદીકાંઠાની જમીન પર લહેરાતા આ રંગબેરંગી શાકભાજી અને પાકોની હરિયાળી હવે પુલ પરથી પસાર થતા મુસાફરો અને પ્રવાસીઓ માટે વિશેષ આકર્ષણનું કેન્દ્ર બની રહી છે, જે ખેડૂતોની અદમ્યજીવનશૈલી અને સંઘર્ષની ગાથા રજૂ કરે છે.
