લગ્નજીવનમાં કડવાશ આવ્યા બાદ કાનૂની લડાઈઓ લડવી એ આજકાલ સામાન્ય બન્યું છે, પરંતુ કાયદાકીય મર્યાદાઓ અને સિદ્ધાંતોનું પાલન કરવું પણ એટલું જ અનિવાર્ય છે. તાજેતરમાં ગુવાહાટી હાઈકોર્ટે એક કેસની સુનાવણી દરમિયાન અત્યંત સ્પષ્ટ અને કડક વલણ અપનાવતા જણાવ્યું છે કે, જો કોઈ અદાલતે અગાઉ પતિ દ્વારા મૂકવામાં આવેલા ક્રૂરતા અને ત્યાગના આરોપોને ફગાવી દીધા હોય અને તલાક આપવાનો ઇનકાર કર્યો હોય, તો તે જ સમાન આધાર પર ફરીથી ન્યાયિક અલગ થવા (જ્યુડિશિયલ સેપરેશન) માટે અરજી દાખલ કરી શકાય નહીં. અદાલતે સ્પષ્ટ કર્યું કે કાનૂની પ્રક્રિયાનો આ પ્રકારે પુનરાવર્તનનો દુરુપયોગ રોકવો જરૂરી છે અને નવી અરજી કરવા માટે કોઈ તાજા અથવા નવા આધાર હોવા અનિવાર્ય છે.
આ કાનૂની વિવાદની શરૂઆત વર્ષ ૨૦૧૨માં થયેલા લગ્નથી થઈ હતી, જ્યાં ૨૦૧૫માં પતિએ પત્ની વિરુદ્ધ માનસિક ક્રૂરતાનો દાવો કરીને તલાક માટે અરજી દાખલ કરી હતી. ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૭માં જિલ્લા અદાલતે આ અરજી ફગાવી દીધી હતી અને ત્યારબાદ જુલાઈ ૨૦૧૮માં હાઈકોર્ટે પણ પતિની અપીલ માન્ય રાખી ન હતી. આમ છતાં, હાર ન માનતા પતિએ ૨૦૧૯માં હિન્દુ વિવાહ અધિનિયમની કલમ ૧૦ હેઠળ ફરીથી ન્યાયિક અલગ થવા માટે ફેમિલી કોર્ટમાં અરજી કરી, જેમાં તે જ જૂના ક્રૂરતા અને ત્યાગના ૨૯ જેટલા મુદ્દાઓ આગળ ધરવામાં આવ્યા હતા, જેમાંથી મોટાભાગની ઘટનાઓ તો અગાઉની તલાકની અરજી દાખલ થઈ તે પહેલાંની જ હતી.
હાઈકોર્ટની ડબલ બેન્ચે આ તમામ તથ્યોની ઝીણવટભરી ચકાસણી કર્યા બાદ પતિની અપીલને સદંતર ફગાવી દીધી હતી. અદાલતે પોતાના નિવેદનમાં ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે જે તથ્યો અને આરોપો પર અગાઉ નીચલી अदालतથી લઈને હાઈકોર્ટ સુધી અંતિમ નિર્ણય આવી ચૂક્યો છે, તેને ફરીથી નવા સ્વરૂપમાં વિવાદનો વિષય બનાવી શકાય નહીં. કાયદાની દ્રષ્ટિએ ન્યાયિક પ્રક્રિયાની પવિત્રતા જાળવવા માટે અદાલતોએ આ પ્રકારના પુનરાવર્તિત પ્રયાસો પર રોક લગાવવી આવશ્યક છે, જેથી ન્યાયતંત્રનો દુરુપયોગ અટકે અને બંને પક્ષકારોને કાયમી રાહત મળી શકે.
