છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સોશિયલ મીડિયા અને વોટ્સએપ પર એક મેસેજ ખૂબ જ ઝડપથી વાયરલ થઈ રહ્યો છે, જેમાં દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે કે આગામી 1 જાન્યુઆરી 2027થી દેશમાં ચેકબુકના નિયમોમાં ધરખમ ફેરફાર થવા જઈ રહ્યો છે. આ વાયરલ મેસેજ મુજબ, 31 ડિસેમ્બર 2026 પછી જૂની ચેકબુક સંપૂર્ણપણે બેકાર બની જશે અને ગ્રાહકોએ નવી સિક્યોરિટી ફિચર્સવાળી ચેકબુક ફરજિયાત લેવી પડશે. આ અફવાને કારણે ખાસ કરીને સામાન્ય બેંકિંગ ગ્રાહકો અને વેપારી વર્ગમાં ભારે ચિંતાનું મોજું ફરી વળ્યું હતું કે શું હવે તેમને નવી ચેકબુક મેળવવા માટે દોડધામ કરવી પડશે અથવા તો તેમના જૂના ચેક અમાન્ય થઈ જશે.
લોકોમાં ફેલાયેલી આ અસમંજસતા અને ચિંતાને દૂર કરવા માટે ખુદ દેશની મધ્યસ્થ બેંક એટલે કે ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) એ ગંભીરતા દાખવીને સત્તાવાર સ્પષ્ટતાારી છે. રિઝર્વ બેંકે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું છે કે સોશિયલ મીડિયા પર ફરતો આ દાવો તદ્દન પાયાવિહોણો, હકીકતથી વિપરીત અને ગેરમાર્ગે દોરનારો છે. આરબીઆઈ દ્વારા સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે ચેક ટ્રંકેશન સિસ્ટમ (CTS) અંતર્ગત હાલમાં ઉપયોગમાં લેવાતી ચેકબુકમાં કોઈ જ ફેરફાર કરવાનો કે તેને બંધ કરવાનો કોઈ પ્રસ્તાવ કે નિર્ણય લેવામાં આવ્યો નથી. નાગરિકોએ આવી અશુદ્ધ અને અપ્રમાણિત માહિતીઓથી દોરવાવું નહીં અને માત્ર સત્તાવાર માધ્યમો દ્વારા જાહેર થતી સૂચનાઓ પર જ ભરોસો રાખવો જોઈએ.
આ સ્પષ્ટતા સામે આવ્યા બાદ બેંક ગ્રાહકોએ કોઈપણ પ્રકારની અફવા કે ડર વગર પોતાની હાલની ચેકબુકનો ઉપયોગ ચાલુ રાખવો જોઈએ. જો તમારી ચેકબુકમાં કોરા પાના બાકી હોય, તો તમારે નવી ચેકબુક માટે અરજી કરવાની કે દોડધામ કરવાની બિલકુલ જરૂર નથી. નવી ચેકબુકની આવશ્યકતા માત્ર ત્યારે જ ઊભી થાય છે જ્યારે તમારી હાલની ચેકબુકના તમામ પાના પૂર્ણ થઈ ગયા હોય, ચેકબુક ખોવાઈ ગઈ હોય અથવા તો બેંક દ્વારા કોઈ સત્તાવાર અને વાસ્તવિક નિર્દેશ આપવામાં આવે. ડિજિટલ યુગમાં બેંકિંગ વ્યવહારોને વધુ સરળ અને પારદર્શક બનાવવા માટે આરબીઆઈ હંમેશાં ગ્રાહકોના હિતમાં કામ કરતી હોય છે, તેથી સોશિયલ મીડિયાની બિનપાયાદાર અફવાઓ પર વિશ્વાસ ન કરવા માટે બેંકે વિશેષ અનુરોધ કર્યો છે.
