ઇન્ડિયન નેશનલ સ્પેસ પ્રમોશન એન્ડ ઓથોરાઇઝેશન સેન્ટર (IN-SPACe) દ્વારા ઉત્તર પ્રદેશના ગ્રામીણ ક્ષેત્ર ગણાતા કુશીનગરમાં ૩૧ ઓક્ટોબરથી ૩ નવેમ્બર દરમિયાન ત્રીજી 'CAN-7USAT ઇન્ડિયા સ્ટુડન્ટ કોમ્પિટિશન' અને બીજી 'નેશનલ મોડેલ રૉકેટ્રી ઇન્ડિયા સ્ટુડન્ટ કોમ્પિટિશન' (IN-SPACe નારાયણી રૉકેટ્રી કપ 2026)નું ભવ્ય આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ રાષ્ટ્રીય સ્તરની સ્પર્ધામાં દેશભરમાંથી આવેલી ૭૬ વિદ્યાર્થી ટીમોએ સ્વયં ડિઝાઇન કરેલા, નિર્માણ કરેલા અને ટેસ્ટ કરેલા હાર્ડવેરનું પ્રદર્શન કર્યું હતું. ઇસરો (ISRO), ડીઆરડીઓ (DRDO), IN-SPACe અને શૈક્ષણિક ક્ષેત્રના નિષ્ણાતોની બનેલી કમિટીએ આ તમામ પ્રોજેક્ટ્સનું ઝીણવટપૂર્વક મૂલ્યાંકન કર્યું હતું. આ અનોખા આયોજનનો હેતુ ગ્રામીણ વિસ્તારોના વિદ્યાર્થીઓને વાસ્તવિક પડકારો સમજવાની તક પૂરી પાડવાનો અને વૈજ્ઞાનિક નવીનતાને સામાન્ય લોકો સુધી પહોંચાડવાનો હતો.
આ સ્પર્ધાનું મુખ્ય આકર્ષણ સોફ્ટ ડ્રિંકના કેન જેવા આકારમાં તૈયાર કરાયેલા 'કેનસેટ' (CanSats) હતા, જે અસલી ઉપગ્રહનું લઘુરૂપ સિમ્યુલેશન પૂરું પાડે છે. વિદ્યાર્થીઓએ 7 ਜੀ સેટેલાઇટ બસના કદના આ કેનસેટમાં પેલોડ્સ, જીએનસી સિસ્ટમ અને તાપમાન તથા વાતાવરણીય દબાણ નોંધતા સેન્સર ફીટ કર્યા હતા. કેટલાક વિદ્યાર્થીઓએ જમીન અને લેન્ડિંગ ઝોનના ફોટા તેમજ વિડિયો કૅપ્ચર કરવા માટે કૅમેરા પણ જોડ્યા હતા, જે વનસ્પતિ દેખરેખ (વેજીટેશન મોનિટરિંગ) જેવી ટેકનોલોજીનું પરીક્ષણ કરવા માટે અત્યંત ઉપયોગી સાબિત થયા હતા. બીજી તરફ, મોડેલ રૉકેટ્રી સ્પર્ધામાં ૧૮ વિદ્યાર્થી-નિર્મિત રૉકેટને આકાશમાં છોડવામાં આવ્યા હતા, જેમાં ડિઝાઇન, ઇનોવેશન અને સિસ્ટમ પર્ફોર્મન્સને મુખ્ય ધોરણો તરીકે ધ્યાનમાં લેવામાં આવ્યા હતા. IN-SPACe ના ચેરમેન ડૉ. પવન ગોએન્કા અને પ્રમોશન ડિરેક્ટરે વિદ્યાર્થીઓની આ પ્રશંસનીય મહેનતને બિરદાવતા જણાવ્યું હતું કે યુવા પેઢીનો આ પ્રેક્ટિકલ અનુભવ ભારતની વધતી જતી સ્પેસ ઇકોસિસ્ટમ માટે સૌથી મોટું બળ બનશે.
આ ચાર દિવસીય રોમાંચક સ્પર્ધાના અંતે વિજેતા ટીમોની સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી હતી, જેમાં ચેન્નઈની ડૉ. એમ.જી.આર. એજ્યુકેશનલ એન્ડ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટે પ્રથમ કેનસેટ સ્પર્ધાનું ટાઇટલ જીતી લીધું હતું, જ્યારે ભુવનેશ્વરની સી.વી. રામન ગ્લોબલ યુનિવર્સિટી બીજા અને બેંગલુરુની બી.એમ.એસ. કૉલેજ ત્રીજા સ્થાને રહી હતી. મોડેલ રૉકેટ્રી કેટેગરીમાં અમદાવાદની નિર્મા યુનિવર્સિટીએ પ્રથમ સ્થાન મેળવીને બાજી મારી હતી, જ્યારે કોઇમ્બતુર અને દિલ્હીની સંસ્થાઓ અનુક્રમે બીજા અને ત્રીજા ક્રમે રહી હતી. ઉત્કૃષ્ટ પ્રદર્શન કરનાર વિજેતા ટીમોને આકર્ષક રોકડ પુરસ્કારોથી સન્માનિત કરવામાં આવી હતી. આ સફળ આયોજને સાબિત કરી દીધું છે કે ભારતના યુવા ઇજનેરો આગામી સમયમાં વૈશ્વિક સ્પેસ માર્કેટમાં દેશનું નામ રોશન કરવા માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે.
