ઇન્ડિયાના રાજ્યમાં ચાલી રહેલા એક જટિલ અને લાંબા કસ્ટડી વિવાદમાં અપીલ કોર્ટે મહત્વપૂર્ણ ચુકાદો આપતા જણાવ્યું છે કે કોઈપણ વાલી દ્વારા કાનૂની ફી અથવા દંડની રકમ ન ચૂકવવામાં આવી હોય, તો તેના આધારે કોર્ટની આગામી સુનાવણી પર રોક લગાવી શકાય નહીં. વર્ષ ૨૦૨૧થી શરૂ થયેલા આ કેસમાં પિતાએ પિતૃત્વ અને કસ્ટડી માટે અરજી કરી હતી, જેમાં સમયની સાથે અનેક વળાંકો આવ્યા હતા. શરૂઆતમાં માતાને કસ્ટડી સોંપવામાં આવી હતી પરંતુ બાદમાં તેના વ્યવહાર અને અદાલતી આદેશોના અનાદરને કારણે પરિસ્થિતિ બદલાઈ ગઈ હતી. માતા પર બાળકોને લઈને નાસી છૂટવાના અને અદાલતના આદેશોનું ઉલ્લંઘન કરવાના ગંભીર આરોપો સાબિત થતાં અગાઉ પિતાને કસ્ટડી સોંપવામાં આવી હતી અને માતાને વકીલની ફી તેમજ દંડ પેટે કુલ ૨૧,૦૨૦ ડૉલર ચૂકવવાનો આદેશ કરવામાં આવ્યો હતો.
આ કેસમાં ન્યાયાધીશે અગાઉ એવો આદેશ આપ્યો હતો કે જ્યાં સુધી માતા દ્વારા તમામ બાકી રહેતી કાનૂની ફી અને દંડની રકમ ચૂકવવામાં નહીં આવે, ત્યાં સુધી આ કસ્ટડી કેસની આગળની કોઈ પણ સુનાવણી હાથ ધરવામાં આવશે નહીં. ટ્રાયલ કોર્ટે માતાની આર્થિક સ્થિતિ અને તેને મળેલી નાણાકીય સહાયને ધ્યાનમાં રાખીને તેની ચૂકવણી કરવાની ક્ષમતા હોવાનું સ્વીકાર્યું હતું. જો કે, આ નીતિ સામે માતાએ અપીલ કોર્ટમાં દાદ માગી હતી અને સુનાવણી પરના પ્રતિબંધને પડકાર્યો હતો. અપીલ કોર્ટે તાજેતરમાં પોતાના મેમોરેન્ડમ નિર્ણયમાં નીચલી કોર્ટના આદેશનો આંશિક સ્વીકાર અને આંશિક અસ્વીકાર કર્યો હતો, જે ન્યાયિક પ્રક્રિયામાં એક મોટો દાખલો બેસાડે છે.
અપીલ કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે ૨૧,૦૨૦ ડૉલરની ફી અને દંડનો આદેશ બરકરાર રહેશે, પરંતુ સુનાવણી પર મૂકવામાં આવેલો પ્રતિબંધ ગેરવ્યાજબી છે. કોર્ટે જણાવ્યું કે આવા આદેશો નાણાકીય ચુકાદા સમાન છે અને તેની વસૂલાત સામાન્ય કાનૂની પદ્ધતિઓ દ્વારા જ થવી જોઈએ, ન કે ન્યાય મેળવવાનો અધિકાર છીનવીને કે સુનાવણી અટકાવીને. આ નિર્ણયથી હવે એ સ્પષ્ટ થઈ ગયું છે કે નાણાકીય લેણાદેણી કે ફીની ચુકવણીના વિવાદોને કારણે કોઈ પણ પક્ષકારને ન્યાય મેળવવાની પ્રક્રિયાથી વંચિત રાખી શકાય નહીં. પિતા હવે આ રકમની વસૂલાત માટે કાયદેસરની અન્ય કાર્યવાહી કરી શકશે, પરંતુ તેના કારણે કેસની સુનાવણી અટકશે નહીં.
