જામનગર મહાનગરપાલિકા અને રાજ્ય સરકારના સંયુક્ત ઉપક્રમે શહેરના પ્રદર્શન ગ્રાઉન્ડ ખાતે ભવ્ય સ્વદેશી મેળાનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં વિવિધ કલાકારો અને કારીગરોએ પોતાના કૌશલ્યનું પ્રદર્શન કર્યું છે. આ મેળામાં માટીકામ સાથે જોડાયેલા કુશળ કારીગર અતુલ પ્રજાપતિ દ્વારા એક અત્યંત પ્રેરણાદાયી અને નવતર અભિગમ હાથ ધરવામાં આવ્યો છે. આજના આધુનિક યુગમાં પ્લાસ્ટિકનો વપરાશ દિનપ્રતિદિન વધી રહ્યો છે અને તેનાથી પર્યાવરણને ભારે નુકસાન થઈ રહ્યું છે. આ સમસ્યાને ધ્યાનમાં રાખીને કારીગરે લોકોને માત્ર જાગૃત જ કરવાના બદલે સ્વયંભૂ સ્વચ્છતા અભિયાનમાં જોડવા માટે એક અનોખો માર્ગ પસંદ કર્યો છે, જે સમગ્ર શહેરમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે.
આ અભિનવ પહેલ અંતર્ગત કોઈપણ નાગરિક જો પોતાના ઘર કે આસપાસના વિસ્તારમાંથી એકત્રિત કરેલો એક કિલો પ્લાસ્ટિકનો કચરો અથવા પ્લાસ્ટિકની થેલીઓ લઈને અતુલ પ્રજાપતિના સ્ટોલ પર પહોંચે, તો તેમને તેના બદલામાં માટીમાંથી બનાવેલી આકર્ષક અને ઉપયોગી કલાત્મક વસ્તુ વિનામૂલ્યે ભેટ સ્વરૂપે આપવામાં આવે છે. આપણે જેમ પોતાના ઘરનું આંગણું હંમેશાં સ્વચ્છ રાખીએ છીએ, તેવી જ જવાબદારી આપણા સમગ્ર શહેર પ્રત્યે પણ છે તેવો ઉમદા ભાવ આ પ્રવૃત્તિ પાછળ રહેલો છે. શહેરમાં ઠેર ઠેર વેરાયેલા રહેતા પ્લાસ્ટિકના નકામા ટુકડાઓ અને બોટલો પર્યાવરણ માટે અભિશાપ સમાન છે, ત્યારે આ કચરાના યોગ્ય નિકાલ માટેની આ વ્યવહારુ પદ્ધતિ અત્યંત સરાહનીય સાબિત થઈ રહી છે.
સ્વદેશી મેળાની મુલાકાતે આવતા નગરજનો પણ આ રચનાત્મક પહેલથી ખૂબ પ્રભાવિત થયા છે અને ઉત્સાહભેર તેમાં ભાગ લઈ રહ્યા છે. સ્થિતિ એવી છે કે મેળામાં બીજી કે ત્રીજી મુલાકાત લેતા લોકો ખાસ પોતાના ઘરેથી પ્લાસ્ટિકનો કચરો ભેગો કરીને આ સ્ટોલ પર લાવી રહ્યા છે અને બદલામાં માટીની કલાત્મક ચીજવસ્તુઓ મેળવી રહ્યા છે. આનાથી માત્ર પ્લાસ્ટિકના કચરાથી મુક્તિ મળે છે તેવું નથી, પરંતુ પરંપરાગત માટીકામની કળાને પણ નવું પ્રોત્સાહન મળી રહ્યું છે. આમ, જામનગરના આ માટીના કારીગરે સ્વચ્છતા, પર્યાવરણ સંરક્ષણ અને સ્વદેશી કળાનો ત્રિવેણી સંગમ રચીને સમાજને એક સચોટ અને સકારાત્મક દિશા ચીંધી છે.
