આજકાલ દુનિયાભરમાં ઇન્ટરનેટ અને ડિજિટલ ડેટાનો વ્યાપ એટલો વધી ગયો છે કે તેની કલ્પના કરવી પણ મુશ્કેલ છે. આપણે જે પણ ઓનલાઈન ટ્રાન્ઝેક્શન કરીએ છીએ કે ડેટા મોકલીએ છીએ, તેનો 95% કરતા વધુ हिस्सा સમુદ્રના પેટાળમાં બિછાવેલા અંડરસી કેબલ્સ દ્વારા જ એક જગ્યાએથી બીજી જગ્યાએ પહોંચે છે. થોડા સમય પહેલા સિંગાપોરમાં મળેલી એક ડિફેન્સ મીટિંગમાં ઓસ્ટ્રેલિયાના ડિફેન્સ મિનિસ્ટર રિચર્ડ માર્લ્સે સમુદ્રના તળિયાને એક નવું રણમેદાન ગણાવ્યું હતું. વાત સાચી પણ છે, કારણ કે આ સમુદ્રી કેબલ્સની સુરક્ષા હવે વૈશ્વિક સ્તરે સૌથી મોટો મુદ્દો બની ગઈ છે.
આ ખતરાને ધ્યાનમાં રાખીને ઓસ્ટ્રેલિયા, બ્રિટન અને અમેરિકાએ મળીને એક નવું પ્રોજેક્ટ શરૂ કર્યું છે, જેના હેઠળ 2027 સુધીમાં કેબલ્સની સુરક્ષા માટે અંડરવોટર ડ્રોન ટેકનોલોજી વિકસાવવામાં આવશે. બીજી બાજુ સિંગાપોરે પણ સાઉથ-ઈસ્ટ એશિયા, યુરોપ અને મિડલ ઈસ્ટ સહિતના 17 દેશોનું એક ગ્રુપ બનાવીને ક્રિટિકલ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરની સુરક્ષા માટે કમર કસી છે. પરંતુ બીજી તરફ, એશિયામાં ડિજિટલ નેટવર્ક તૈયાર કરતી કંપનીઓ સામે એક અલગ જ પડકાર છે, અને તે છે ચીનની વધતી સમુદ્રી તાકાત અને દરિયાઈ રસ્તાઓની અડચણોથી બચવું. મલાક્કા સ્ટ્રેટ જેવા વ્યસ્ત દરિયાઈ માર્ગો પર કેબલ્સનું ભારણ ખૂબ વધારે છે, જેના કારણે હવે ટેક કંપનીઓ આ રૂટ છોડીને લાંબા પરંતુ સુરક્ષિત રસ્તા શોધી રહી છે.
ગૂગલની તલાયલિંક (TalayLink) પ્રોજેક્ટનું જ ઉદાહરણ લઈ લો, જે ઓસ્ટ્રેલિયા અને થાઈલેન્ડને હિંદ મહાસાગર થઈને જોડે છે અને આ ભીડભાડ વાળા રૂટને ટાળે છે. આ મામલે અસલી ખેલ સાઉથ ચાઈના સી માં ચાલી રહ્યો છે, જ્યાં ચીન પોતાના કડક નિયમો અને મેરિટાઇમ એન્ફોર્સમેન્ટ દ્વારા એ નક્કી કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યો છે કે કોણ કેબલ નાખી શકે અને કોણ રિપેર કરી શકે. બેઈજિંગ આ રીતે સમુદ્રી કેબલ્સના નકશાને બદલવા માંગે છે, જ્યારે અમેરિકા અને તેના સાથી દેશો તેને રોકવા માટે નવા રસ્તા શોધી રહ્યા છે. ગૂગલ અને મેટા જેવી કંપનીઓનો ઇકો (Echo) કેબલ પ્રોજેક્ટ આ વાત સાબિત કરે છે કે કેવી રીતે ટેક જાયન્ટ્સ કંપનીઓ ચીનથી પોતાનું અંતર જાળવી રાખવા માટે નેટવર્ક ડિઝાઇન બદલી રહી છે.
આ લડાઈ લાંબા ગાળે મોટી અસર છોડવાની છે. ઓસ્ટ્રેલિયાની લા ટ્રોબે યુનિવર્સિટીના રિસર્ચ ફેલો સેમ્યુઅલ બૈશફિલ્ડના જણાવ્યા અનુસાર, ચીની કોસ્ટ ગાર્ડના જહાજો કેબલ રિપેર કરતી ટીમને હેરાન કરે છે અને તેમને વિસ્તારમાં પ્રવેશતા અટકાવે છે. બેઈજિંગે પરવાનગીના એવા અટપટા નિયમો બનાવ્યા છે કે નો-ચાઇનીઝ સબસી પ્રોજેક્ટ્સ માટે ત્યાં કામ કરવું લગભગ અશક્ય બની ગયું છે. આ બધી અડચણોને કારણે હવે નવી કેબલ લાઇન નાખતી વખતે કિનારાની નજીક અથવા છીછરા સમુદ્રમાં કેબલ નાખવા પડી રહ્યા છે, જે નેટવર્કની મજબૂતાઈ માટે બહુ સારી બાબત નથી. આમ, સમુદ્રના પેટાળમાં ચાલી રહેલી આ ટેકનોલોજી વોર આવનારા દાયકાઓમાં વૈશ્વિક રાજકારણ અને ડિજિટલ દુનિયાની દિશા નક્કી કરશે.
