આજે ભારતનો કોઈ યુવાન બે સ્ક્રીન સામે બેસીને વિચારી રહ્યો છે. એક સ્ક્રીન પર કોઈ મોટી યુનિવર્સિટીનો 4 વર્ષના કોમ્પ્યુટર સાયન્સનો એડમિશન લેટર છે, જેની ફી ભરવામાં પરિવારની કમાણી ખાલી થઈ જાય તેમ છે. જ્યારે બીજી સ્ક્રીન પર AI એજન્ટ્સનો કાફલો બિઝનેસ પ્લાન બનાવી રહ્યો છે, પ્રોટોટાઈપ તૈયાર કરી રહ્યો છે અને ક્લાયન્ટ્સ સાથે ડીલ પણ કરી રહ્યો છે. ફ્યુચરિસ્ટ માઈક વોલ્શે હાલમાં જ એક સમિટમાં આ ભવિષ્યની તસવીર રજૂ કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે આવનારા સમયમાં પૃથ્વી પર માણસો કરતા AI એજન્ટ્સની સંખ્યા વધુ હશે અને ભારતના યુવાનો કદાચ પોતાની પહેલી નોકરી મેળવે એ પહેલાં પહેલો ડિજિટલ કર્મચારી હાયર કરી ચૂક્યા હશે.
આ ભવિષ્યવાણી ભલે રોમાંચક લાગે, પણ એક્સપર્ટ્સ માને છે કે વાસ્તવિકતા થોડી સાવચેતીભરેલી અને જટિલ છે. માઈક વોલ્શના મતે, સૌથી રસપ્રદ વાત એ છે કે ટૂંક સમયમાં જ પૃથ્વી પર મનુષ્યો કરતા વધુ AI એજન્ટ્સ હશે. ChatGPT જેવા ટૂલ્સ દ્વારા આના શરૂઆતી સંકેતો મળી રહ્યા છે અને આ બદલાવ માટે ભારત સૌથી મોટા માર્કેટ્સમાંથી એક બનશે. કેનેડાની યુનિવર્સિટી ઓફ અલ્બર્ટામાંથી AI માં PhD કરનાર અને AiEnsured ના CTO ડૉ. શ્રીનિવાસ પદ્મનાભુની પણ આ વાત સાથે સહમત છે. તેમણે Nvidia નું ઉદાહરણ આપતા જણાવ્યું કે Nvidia ના CEO જેન્સન હુઆંગના જણાવ્યા અનુસાર કંપની આગામી 1 દાયકામાં અંદાજે 75000 માનવ કર્મચારીઓની સાથે લગભગ 75 લાખ AI એજન્ટ્સ પણ ચલાવશે, એટલે કે દર 1 માણસ દીઠ 100 એજન્ટ્સ કામ કરશે.
AI એજન્ટ્સ એટલે શું અને તે કેવી રીતે કામ કરે છે? આ સવાલના જવાબમાં ડૉ. શ્રીનિવાસે સ્પષ્ટ કર્યું કે સામાન્ય આસિસ્ટન્ટ્સની જેમ આ માત્ર રિએક્ટિવ નથી હોતા, પરંતુ AI એજન્ટ્સ પ્રોએક્ટિવ અને સ્ટેટફુલ ડિજિટલ વર્કર્સ છે જે API નો ઉપયોગ કરે છે. તે કોઈ પણ મેન્યુઅલ મંજૂરી વગર વેન્ડર ઇનવોઈસ મેનેજ કરવા કે માઇક્રો ટ્રાન્ઝેક્શન જેવા મલ્ટી-સ્ટેપ ગોલ્સ જાતે જ પૂરા કરે છે. હાલમાં આપણે કયા સ્તરે પહોંચ્યા છીએ તેની વાત કરીએ તો, આપણે અત્યારે સુપરવાઇઝ્ડ ઓટોનોમી એટલે કે લેવલ 2 સેલ્ફ-ડ્રાઇવિંગ કાર જેવી સ્થિતિમાં છીએ. જે રીતે કાર ડ્રાઇવિંગમાં સ્ટીરિંગ અને સ્પીડ કંટ્રોલ થાય પણ ડ્રાઇવરે રસ્તા પર નજર રાખવી પડે છે, તેવી જ રીતે AI માં પણ મલ્ટી-સ્ટેપ કામોમાં ભૂલો થવાની સંભાવના રહેતી હોવાથી હજુ પણ માનવ હસ્તક્ષેપ એટલે કે હ્યુમન-ઇન-ધ-લૂપ ગાર્ડરેલ્સ અને જવાબદારી નક્કી કરવાની ગવર્નન્સ જરૂરી છે.
