બ્રાઝિલના રાજકારણમાં અત્યારે ભારે ઉથલપાથલ ચાલી રહી છે અને દેશના વર્તમાન રાષ્ટ્રપતિ લુઇસ ઇનાસિયો લુલા ડા સિલ્વાએ અમેરિકા તરફ ઈશારો કરતા એકદમ બેધડક અંદાજમાં કહી દીધું છે કે બ્રાઝિલ કોઈની જાગીર કે પાછલા બગીચા જેવું નથી. પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ જેયર બોલસોનેરોની સત્તા ગયા પછી અને ચૂંટણીમાં તેમની હાર થતાં જ લુલાએ આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પરથી પોતાના દેશની ખુદ્દારી અને સ્વતંત્રતાની વાત જોરશોરથી માંડી છે. સામાન્ય રીતે દુનિયાના મોટા દેશો નાના કે વિકાસશીલ દેશો પર દબદબો રાખવા માગતા હોય છે, પરંતુ લુલાના આ તેવરથી સાબિત થઈ ગયું છે કે બ્રાઝિલ હવે કોઈના દબાણમાં આવવાનું નથી.
આ આખી ઘટના પાછળનું રાજકારણ સમજીએ તો બોલસોનેરોનો અમેરિકા સાથેનો સંબંધ જગજાહેર હતો અને તેમને અમેરિકાના કેટલાક નેતાઓનો ખુલ્લો ટેકો પણ હતો. પરંતુ ચૂંટણીમાં બોલસોનેરોની હાર થતાની સાથે જ બ્રાઝિલના રાજકીય સમીકરણો એકદમ બદલાઈ ગયા છે. લુલા ડા સિલ્વાએ સત્તા સંભાળતાની સાથે જ વિદેશ નીતિમાં દેશના હિતોને સર્વોપરી રાખવાનું શરૂ કરી દીધું છે. તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં એવું પણ જણાવ્યું છે કે બ્રાઝિલ તમામ દેશો સાથે મિત્રતા રાખવા તૈયાર છે, પરંતુ પોતાની સાર્વભૌમત્વ અને આત્મસન્માન સાથે ક્યારેય કોઈ સમજૂતી કરવામાં આવશે નહીં.
આ નિવેદનથી અમેરિકા અને લેટિન અમેરિકાના દેશો વચ્ચેના સંબંધોમાં એક નવો વળાંક આવ્યો છે. દુનિયાભરના પોલિટિકલ એક્સપર્ટ્સનું એવું માનવું છે કે લુલાનું આ સ્ટેન્ડ માત્ર અમેરિકા માટે જ નહીં, પરંતુ બાકીના દેશો માટે પણ એક મોટો મેસેજ છે કે હવે વૈશ્વિક રાજકારણમાં જૂના સમીકરણો બદલાઈ રહ્યા છે. બ્રાઝિલ જેવો મોટો અને પ્રભાવશાળી દેશ હવે પોતાની મરજીથી નિર્ણયો લેવા માગે છે અને કોઈ પણ મહાસત્તાના રિમોટ કંટ્રોલથી ચાલવા તૈયાર નથી. આગામી સમયમાં આ નિવેદનની આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો પર કેવી અસર પડશે તે જોવું રસપ્રદ રહેશે, પરંતુ હાલ તો લુલાના આ અંદાજે સોશિયલ મીડિયા પર અને વૈશ્વિક મીડિયામાં ભારે ધમાકો મચાવી દીધો છે.
