વિશ્વભરમાં હવામાન પરિવર્તનની ગંભીર અસરો વચ્ચે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સાથે સંકળાયેલી વૈશ્વિક હવામાન સંસ્થાએ એક અત્યંત ચિંતાજનક ચેતવણી જાહેર કરી છે. તાજા અહેવાલ મુજબ, પેસિફિક મહાસાગરમાં સક્રિય થયેલું 'એલ નીનો' આ વર્ષે વધુ તીવ્ર બની રહ્યું છે અને તે આગામી ડિસેમ્બર મહિનામાં પોતાની ચરમસીમાએ પહોંચશે તથા ફેબ્રુઆરી સુધી સક્રિય રહેવાની સંભાવના છે. હવામાન નિષ્ણાતોના મતે, વર્ષ ૧૯૫૦ પછી નોંધાયેલા સૌથી શક્તિશાળી અને ખતરનાક એલ નીનો પૈકીનું આ એક સાબિત થઈ શકે છે. સમુદ્રની સપાટીનું તાપમાન તમામ જૂના વિક્રમો તોડીને અભૂતપૂર્વ સપાટીએ પહોંચશે, જેના કારણે વિશ્વભરના મોસમી ચક્રમાં ભારે ઉથલપાથલ સર્જાશે.
અહેવાલની વિગતો અનુસાર, મધ્ય અને પૂર્વીય ઉષ્ણકટિબંધીય પેસિફિક ક્ષેત્રમાં દરિયાઈ સપાટીનું તાપમાન સામાન્ય કરતાં ૩.૭ ડિગ્રી સેલ્સિયસ જેટલું વધારે નોંધાઈ શકે છે. દરિયામાં આટલી પ્રચંડ માત્રામાં ગરમીનો સંચય ઇતિહાસમાં અગાઉ ક્યારેય જોવા મળ્યો નથી. એલ નીનો સામાન્ય રીતે વૈશ્વિક તાપમાનમાં વધારો કરવા માટે જાણીતું છે. અગાઉના વર્ષોમાં વૈશ્વિક ગરમીના તમામ રેકોર્ડ તૂટી ચૂક્યા છે, ત્યારે આ નવી પરિસ્થિતિ પૃથ્વી પર અસહ્ય ગરમી, અણધાર્યા વાવાઝોડા અને ભયાનક દુષ્કાળ જેવી આપત્તિઓને વધુ વકરાવશે. વિશ્વના કેટલાક ભાગોમાં અત્યારથી જ દુષ્કાળના કારણે ખેતીના પાક સુકાઈ રહ્યા છે અને પશુધનને ભારે નુકસાન થઈ રહ્યું છે.
આ કુદરતી આપત્તિ માત્ર વાતાવરણ પૂરતી સીમિત ન રહેતાં વિશ્વના અર્થતંત્ર માટે પણ મોટો ફટકો સાબિત થશે. ખેતીવાડીને નુકસાન થવાથી અનાજ અને અન્ય ખાદ્ય ચીજોના ભાવ આસમાને પહોંચી શકે છે. ભારત જેવા ખેતીપ્રધાન દેશ માટે આ ચેતવણી અત્યંત મહત્વની છે, કારણ કે દેશનું અર્થતંત્ર અને ગ્રામીણ બજારો ચોમાસાના વરસાદ પર ખૂબ મોટો આધાર રાખે છે. જો એલ નીનોના પ્રભાવથી વરસાદ અનિયમિત બનશે તો પાક ઉત્પાદન ઘટશે, જેનાથી દેશમાં ખાદ્ય મોંઘવારી વધશે. પરિણામે સામાન્ય નાગરિકોના ઘરનું બજેટ ખોરવાઈ શકે છે અને દેશના સમગ્ર આર્થિક વિકાસ દર પર તેની નકારાત્મક અસર પડી શકે છે.
