હૃદય સંબંધિત ગંભીર બિમારીઓ હવે માત્ર વૃદ્ધાવસ્થા પૂરતી સીમિત નથી રહી, પરંતુ યુવા વર્ગ પણ મોટા પ્રમાણમાં તેનો ભોગ બની રહ્યો છે. આધુનિક જીવનશૈલી અને બદલાતી ખાણી-પીણી વચ્ચે સ્વાસ્થ્યના કેટલાક એવા પાસાઓ છે જેને આપણે અજાણતા જ નજરઅંદાજ કરી દઈએ છીએ. આવી જ એક મહત્વપૂર્ણ બાબત મોંની સ્વચ્છતા એટલે કે મૌખિક સ્વાસ્થ્ય સાથે જોડાયેલી છે. સામાન્ય રીતે લોકો દાંત અને પેઢાંની સફાઈને પૂરતી માને છે, પરંતુ તાજેતરના તબીબી સંશોધનો દર્શાવે છે કે ખરાબ મૌખિક સ્વાસ્થ્ય સીધી કે આડકતરી રીતે આપણા હૃદયના સ્વાસ્થ્ય પર પણ અત્યંત વિપરીત અસર પહોંચાડી શકે છે.
વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થાના આંકડા મુજબ હૃદયની બીમારીઓ વૈશ્વિક સ્તરે મૃત્યુનું એક મોટું કારણ છે. તબીબી નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, જો મોઢામાં કોઈ ચેપ હોય અથવા બેક્ટેરિયા જમા થયા હોય, તો તે લોહીના પ્રવાહ દ્વારા સીધા હૃદય સુધી પહોંચી શકે છે. આ બેક્ટેરિયા હૃદયના વાલ્વ અથવા તેના આંતરિક અસ્તરને ગંભીર નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. જીભ અને ગળાની ચેતાઓ અને સ્નાયુઓ આપણા શરીરની ઘણી ક્રિયાઓનું સંચાલન કરે છે. વેગસ નર્વ જેવી મહત્વપૂર્ણ ચેતાઓ મગજથી હૃદય અને પાચનતંત્ર સુધી જોડાઈને કામ કરે છે. મોઢામાં રહેલા સૂક્ષ્મજીવો અને હાર્ટ ફેલ્યોર જેવી સ્થિતિ વચ્ચે પણ વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસોમાં સંબંધ જોવા મળ્યો છે, જે આ બાબતની ગંભીરતા સાબિત કરે છે.
આ જોખમથી બચવા માટે રોજિંદા જીવનમાં મૌખિક સ્વચ્છતાની કાળજી રાખવી અનિવાર્ય છે. નિષ્ણાતો ભલામણ કરે છે કે દિવસમાં બે વખત ફ્લોરાઈડયુક્ત ટૂથપેસ્ટથી ઓછામાં ઓછી બે મિનિટ સુધી બ્રશ કરવું જોઈએ. માત્ર દાંત જ નહીં પરંતુ જીભ પર જમા થતી ગંદકી અને બેક્ટેરિયાને દૂર કરવા માટે હળવેથી જીભ સાફ કરવી પણ એટલી જ જરૂરી છે. આ ઉપરાંત દાંત વચ્ચે ફસાયેલા કણોને કાઢવા માટે નિયમિત ફ્લોસનો ઉપયોગ કરવો, ડેન્ટિસ્ટની સલાહ મુજબ યોગ્ય માઉથવોશ અપનાવવું અને દર ત્રણથી ચાર મહિને ટૂથબ્રશ બદલવું ખૂબ આવશ્યક છે.
શ્વાસમાં દુર્ગંધ આવવી, પેઢાંમાંથી લોહી નીકળવું, મોઢામાં ચાંદા પડવા કે દાંતમાં સડો થવા જેવી સામાન્ય જણાતી સમસ્યાઓને ક્યારેય અવગણવી જોઈએ નહીં. હૃદયને સ્વસ્થ અને નિરોગી રાખવા માટે સંતુલિત આહાર અને નિયમિત કસરતની સાથે-સાથે મોઢાની સ્વચ્છતાનું વિશેષ ધ્યાન રાખવું અત્યંત આવશ્યક છે, જેથી ભવિષ્યમાં કોઈ મોટી સ્વાસ્થ્ય આપત્તિથી બચી શકાય.
