આવકવેરા કાયદા અંતર્ગત વિદેશમાં ચૂકવાયેલા કર પર ક્રેડિટ મેળવવા માટે નિશ્ચિત ફોર્મ સબમિટ કરવામાં થતો વિલંબ માત્ર એક પ્રક્રિયાગત બાબત છે, અને તેના આધારે કરદાતાનો હક્ક છીનવી શકાય નહીં. આવકવેરા અપીલ ટ્રિબ્યુનલ દ્વારા તાજેતરમાં આપવામાં આવેલા એક મહત્ત્વપૂર્ણ નિર્ણયમાં આ સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે. આ મામલો વિદેશી આવક અને તેના પર ચૂકવાયેલા કર સામે બેવડા કરવેરાથી રાહત મેળવવાના દાવા સાથે જોડાયેલો છે, જેમાં કરદાતાને ટેકનિકલ કારણોસર શરૂઆતમાં મુક્તિ નકારવામાં આવી હતી.
મૂળ કેસ અનુસાર, એક ભારતીય નાગરિકે અમેરિકામાં કમાણી કરી હતી અને ત્યાં નિયમ મુજબ કર ચૂકવ્યો હતો. આ કરદાતાએ પોતાની આવકવેરા રિટર્ન ફાઇલ કરતી વખતે વિદેશી કર ક્રેડિટનો દાવો કર્યો હતો, પરંતુ જરૂરી ફોર્મ સમયસર જમા ન કરાવી શકવાને કારણે કેન્દ્રીય પ્રક્રિયા કેન્દ્ર દ્વારા આ દાવો ફગાવી દેવામાં આવ્યો હતો અને નોટિસ ફટકારવામાં આવી હતી. કરદાતાએ સુધારેલું રિટર્ન ભરવા છતાં રાહત મળી ન હતી અને અપીલ પણ ફગાવી દેવામાં આવી હતી, જેથી આ મામલો ટ્રિબ્યુનલ સુધી પહોંચ્યો હતો. ટ્રિબ્યુનલે બંને पक्षोंની દલીલો સાંભળ્યા બાદ કરદાતાની તરફેણમાં ચુકાદો આપ્યો હતો અને જણાવ્યું હતું કે કાયદાકીય જોગવાઈઓમાં સ્પષ્ટપણે એવું જણાવાયું નથી કે ફોર્મ મોડું ભરવાથી ક્રેડિટનો મૂળ હક્ક આપમેળે સમાપ્ત થઈ જાય છે.
નિષ્ણાતોના મતે, ટ્રિબ્યુનલે પ્રક્રિયાગત આવશ્યકતાઓ અને વાસ્તવિક હક્ક વચ્ચે સ્પષ્ટ ભેદરેખા દોરી છે. જો વિદેશમાં આવક પર સાચે જ કર ચૂકવવામાં આવ્યો હોય અને તેના પુરાવા ઉપલબ્ધ હોય, તો માત્ર દસ્તાવેજ જમા કરાવવામાં મોડા થવાના કારણે કરદાતાને બેવડા કરવેરા સામે રક્ષણ મેળવવાથી વંચિત રાખી શકાય નહીં. જોકે, ટ્રિબ્યુનલે દાવો સીધો જ મંજૂર કરવાના બદલે સમગ્ર પ્રકરણ ચકાસણી માટે સંબંધિત અધિકારીને પાછું મોકલ્યું છે, જેથી તમામ દસ્તાવેજોની યોગ્ય ચકાસણી કરીને યોગ્ય નિર્ણય લઈ શકાય. ભવિષ્યમાં કરદાતાઓએ આવી મુશ્કેલીઓથી બચવા માટે નિર્ધારિત સમયમોર્ચામાં જ સંબંધિત ફોર્મ અગાઉથી જ જમા કરાવી દેવું હિતાવહ છે.
