વિદેશમાં સલાડ તરીકે બહોળા પ્રમાણમાં ખવાતી પાંદડાવાળી શાકભાજી અને લેટ્યુસના પાંદડા દ્વારા ફેલાતા એક અત્યંત સૂક્ષ્મ અને ઘાતક પરોપજીવી જીવાણુના કારણે મોટો ખળભળાટ મચી ગયો છે. અમેરિકાના ઇતિહાસમાં ખોરાકજન્ય રોગચાળા તરીકે આ અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો બનાવ સામે આવ્યો છે, જેમાં હજારો લોકો ગંભીર આંતરડાના ચેપનો ભોગ બન્યા છે. આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલી સઘન તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે બજારોમાં વેચાતી તાજી શાકભાજીના માધ્યમથી સાયક્લોસ્પોરા નામનો ભયાનક પરોપજીવી જીવાણુ લોકોના શરીરમાં પ્રવેશી રહ્યો છે. મેક્સિકોના આરોગ્ય મંત્રાલય તેમજ આંતરરાષ્ટ્રીય તપાસ ટીમોએ આ અંગે ખેતરો અને પેકિંગ એકમોમાં ઊંડી તપાસ શરૂ કરી છે.
આરોગ્ય નિષ્ણાતો અને રોગ નિયંત્રણ તંત્રના જણાવ્યા અનુસાર, સાયક્લોસ્પોરા એક અતિ સૂક્ષ્મ પરોપજીવી જીવાણુ છે જેને સામાન્ય આંખે જોવો અશક્ય છે. જ્યારે દૂષિત પાણી અથવા અસ્વચ્છ ખાતરનો ઉપયોગ પાક ઉગાડવામાં થાય છે, ત્યારે આ જીવાણુ પાંદડાવાળી શાકભાજી પર ચોંટી જાય છે. આ જીવાણુ મનુષ્યના શરીરમાં પહોંચતા જ પાચનતંત્ર પર સીધો હુમલો કરે છે. તેના કારણે વ્યક્તિને પાણી જેવા અતિ તીવ્ર ઝાડા, પેટમાં અસહ્ય ચૂક આવવી, ઉબકા, તાવ અને વજનમાં ઝડપી ઘટાડો જેવી ગંભીર સમસ્યાઓ થાય છે. સમયસર યોગ્ય તબીબી સારવાર ન મળે તો આ ચેપ અઠવાડિયાઓ સુધી રહી શકે છે અને શરીરમાં પાણી ખૂટી જવાની ખતરનાક સ્થિતિ સર્જે છે.
ખેતીના મોટા કેન્દ્રો અને પુરવઠા શૃંખલામાં કરવામાં આવેલી તપાસ દરમિયાન ખેતરોમાં વપરાતા સિંચાઈના પાણી તેમજ પાકના સંગ્રહ પ્રણાલીમાં મોટી ખામીઓ મળી આવી છે. ખેતરોમાં કામ કરતા શ્રમિકો માટે પૂરતી સ્વચ્છતા સુવિધાઓ ન હોવાને કારણે પણ આ દૂષિતતા ફેલાઈ હોવાની આશંકા છે. આ પરિસ્થિતિને ધ્યાને રાખી તપાસ એજન્સીઓએ શંકાસ્પદ જથ્થો તાત્કાલિક અસરથી બજારમાંથી પાછો ખેંચવા અને ખેતરોને જંતુમુક્ત કરવાના આદેશ આપ્યા છે.
આ ગંભીર રોગચાળાને પગલે સામાન્ય નાગરિકો માટે વિશેષ આરોગ્ય ચેતવણી જાહેર કરવામાં આવી છે. કાચી શાકભાજી, ફળો અને ખાસ કરીને સલાડના પાંદડાનો ઉપયોગ કરતા પહેલા તેને સ્વચ્છ અને વહેતા પાણીમાં બરાબર સાફ કરવા તથા શક્ય હોય ત્યાં સુધી ખોરાક રાંધીને જ લેવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. પાચનતંત્રમાં તકલીફ કે અતિસારના લક્ષણો દેખાય તો બેદરકારી રાખ્યા વગર તાત્કાલિક નિષ્ણાત તબીબનો સંપર્ક કરવા તાકીદ કરવામાં આવી છે.
