આજના આધુનિક યુગમાં વ્યક્તિગત ઓળખ માટે આધાર કાર્ડ આપણા જીવનનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ દસ્તાવેજ બની ચૂક્યું છે. બેંકિંગ સેવાઓ મેળવવી હોય, કોઈપણ સરકારી યોજનાનો લાભ લેવો હોય કે પછી સામાન્ય ઓળખ ચકાસણી કરવી હોય, દરેક જગ્યાએ આધાર કાર્ડની અનિવાર્યતા રહે છે. પરંતુ, શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે પરિવારમાં કોઈ સભ્યનું આકસ્મિક કે સ્વાભાવિક અવસાન થાય તે પછી તેમના આધાર કાર્ડનું શું કરવું જોઈએ? આ બાબતને હળવાશથી લેવી ભારે નુકસાન સાબિત થઈ શકે છે, કારણ કે દિવંગત વ્યક્તિના આધાર કાર્ડને સમયસર નિષ્ક્રિય ન કરાવવાથી તેના દુરુપયોગનું મોટું જોખમ ઊભું થાય છે.
જો પરિવારના કોઈ સભ્યના નિધન બાદ તેમના આધાર સંબંધી સરકારી રેકોર્ડ સમયસર અપડેટ કરવામાં ન આવે, તો અસામાજિક તત્વો કે સાયબર ગુનેગારો તેમની ઓળખનો ગેરલાભ ઉઠાવી શકે છે. આવા કિસ્સાઓમાં નકલી દસ્તાવેજો બનાવીને સરકારી યોજનાઓનો ગેરકાયદે લાભ લેવો અથવા આર્થિક છેતરપિંડી આચરવી જેવી ઘટનાઓ બનતી હોય છે. આ જ કારણોસર, ભારતીય વિશિષ્ટ ઓળખ સત્તામંડળ દ્વારા અત્યાર સુધીમાં કરોડો આધાર નંબર રદ કરવામાં આવ્યા છે. દિવંગત વ્યક્તિઓના આધાર કાર્ડનો દુરુપયોગ રોકવા અને સરકારી ડેટાબેઝને સંપૂર્ણપણે સચોટ રાખવા માટે આ અત્યંત આવશ્યક પગલું છે.
પરિવારમાં કોઈ સભ્યના અવસાનની દુઃખદ ઘટના બાદ સૌથી પહેલાં સત્તાવાર રીતે તેમનું મૃત્યુ પ્રમાણપત્ર કઢાવી લેવું અનિવાર્ય છે. ત્યારબાદ સત્તાવાર પોર્ટલ પર જઈને દિવંગત પરિવારજનના મૃત્યુની નોંધણી કરાવવાની પ્રક્રિયા પૂરી કરવી જોઈએ. અહીં એ બાબત ખાસ ધ્યાનમાં રાખવી જરૂરી છે કે કોઈપણ વ્યક્તિનો આધાર નંબર હંમેશાં માત્ર તેમનો જ રહે છે; એકવાર કોઈ વ્યક્તિનો આધાર નંબર રદ થઈ જાય પછી તે ક્યારેય અન્ય કોઈ પણ વ્યક્તિને ફરીથી ફાળવવામાં આવતો નથી. સમયસર આ પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવાથી ઓળખ ચોરીનું જોખમ ઘટે છે અને પરિવાર કોઈપણ પ્રકારની કાનૂની કે આર્થિક મુશ્કેલીથી સુરક્ષિત રહે છે.
