કૃષિપ્રધાન અર્થવ્યવસ્થામાં પશુપાલન વ્યવસાય સાથે સંકળાયેલા ગોપાલકો જ્યારે નવી ગાયની ખરીદી કરે છે, ત્યારે તેઓ સામાન્ય રીતે પશુની ઓળખ, તેનું શારીરિક સ્વાસ્થ્ય અને દૂધ આપવાની દૈનિક ક્ષમતા જેવા બાહ્ય પરિબળોને પ્રાથમિકતા આપતા હોય છે. લોકમાનસમાં ઘણીવાર એવી ચર્ચા જોવા મળે છે કે શિંગડાં ધરાવતી ગાય કે શિંગડાં વિનાની ગાયમાંથી કોનું દૂધ વધુ ગુણકારી અને ઘટ્ટ હોય છે. જોકે, પશુચિકિત્સા વિજ્ઞાન અને અનુભવી પશુપાલકોના મત અનુસાર, દૂધની પૌષ્ટિકતા કે તેની ઘટ્ટતાનો સીધો સંબંધ ગાયના શિંગડાં હોવા કે ન હોવા સાથે નથી, પરંતુ તેનો સંપૂર્ણ આધાર ગાયની મૂળ ઓલાદ અને તેના આનુવંશિક ગુણધર્મો પર રહેલો છે. માત્ર દૂધના જથ્થાને ધ્યાનમાં રાખવાને બદલે દૂધમાં રહેલા પોષકતત્ત્વો અને તેની ગુણવત્તા કઈ બાબતો પર નિર્ભર છે, તેનું ઊંડું જ્ઞાન હોવું દરેક પશુપાલક માટે અનિવાર્ય બની રહે છે.
દૂધમાં રહેલા સ્નિગ્ધાંશ એટલે કે મલાઈનું પ્રમાણ અને તેની ઘટ્ટતા વધારવા માટે ગાયની પસંદગી કરતી વખતે પશુપાલકોએ અત્યંત ચીવટ રાખવી પડે છે. વિશેષ કરીને આપણી મૂળ ભારતીય ગીર અને કાંકરેજ જેવી દેશી ઓલાદની ગાયોના દૂધમાં કુદરતી રીતે જ ભરપૂર પોષણ અને ઉચ્ચ ગુણવત્તાનો સ્નિગ્ધાંશ સમાયેલો હોય છે, જે માનવ સ્વાસ્થ્ય માટે અમૃત સમાન ગણાય છે. ગાયની ખરીદી વખતે તેના પૂર્વજોનો ઇતિહાસ, તેની પાચનશક્તિ, બાંધો અને આંચળની રચના જેવી બાબતોનું સૂક્ષ્મ નિરીક્ષણ કરવું જોઈએ. આ ઉપરાંત, ગાય પાસેથી શ્રેષ્ઠ અને ઘટ્ટ દૂધ મેળવવા માટે માત્ર તેની ઉત્તમ ઓલાદ હોવી પૂરતી નથી, પરંતુ તેને આપવામાં આવતો સમતોલ આહાર, લીલો અને સૂકો ચારો, ખનિજ ક્ષારોનું મિશ્રણ તેમજ યોગ્ય માવજત પણ એટલો જ મહત્ત્વનો ભાગ ભજવે છે. આમ,
