જમ્મુ-કાશ્મીર પ્રશાસન દ્વારા શિક્ષણ ક્ષેત્રે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને ક્રાંતિદારી પગલું ભરવામાં આવી રહ્યું છે, જેના અંતર્ગત હવે તમામ બિન-અનુદાનિત ખાનગી શાળાઓમાં પ્રવેશ સ્તરના વર્ગમાં ૨૫ ટકા બેઠકો આર્થિક રીતે નબળા વર્ગો (EWS) અને વંચિત જૂૂથોના બાળકો માટે આરક્ષિત કરવામાં આવશે. રાઈટ ઓફ ચિલ્ડ્રન ટુ ફ્રી એન્ડ કમ્પલસરી એજ્યુકેશન (RTE) એક્ટ, ૨૦૦૯ ની કલમ ૧૨(૧)(સી) ની જોગવાઈઓ અનુસાર આ યોજનાને અમલમાં મૂકવાની તૈયારીઓ પૂર્ણ થઈ ચૂકી છે. શ્રીનગરમાં ખાનગી શાળા સંચાલકો, વાલી મંડળો અને નાગરિક સમાજના પ્રતિનિધિઓ સાથેની એક ઉચ્ચસ્તરીય બેઠક દરમિયાન શિક્ષણ મંત્રી શમીમ ફિરદોસે આ અંગે સત્તાવાર જાહેરાત કરી હતી. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે આ નિયમોના અમલીકરણ માટેની નિયમાવલિ હવે અંતિમ તબક્કામાં છે અને ટૂંક સમયમાં જ તેનો અધિકૃત જાહેરનામું બહાર પાડવામાં આવશે.
આ પહેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય સમાજના પછાત વર્ગના બાળકો સુધી ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણની પહોંચ સુનિશ્ચિત કરવાનો અને સર્વસમાવેશક શિક્ષણને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે. સરકારે આ યોજનાના સફળ અમલીકરણ માટે પણ મહત્વપૂર્ણ ખાતરી આપી છે, જેના હેઠળ શાળાઓ દ્વારા આ યોજના પાછળ થતા સ્વીકાર્ય ખર્ચની ભરપાઈ સરકાર દ્વારા કરવામાં આવશે, જેથી શૈલી અને સંચાલન પર કોઈ આર્થિક ભાર ન પડે. આ કલ્યાણકારી નીતિથી હજારો એવા બાળકોનું ભવિષ્ય ઉજ્જવળ બનશે જેઓ આર્થિક તંગીના કારણે સારી શાળાઓમાં પ્રવેશ મેળવવાથી વંચિત રહી જતા હતા.
આ બેઠક દરમિયાન માત્ર પ્રવેશ પૂરતું જ નહીં, પરંતુ બાળકો પરથી વધારાના અભ્યાસકીય ભારને હળવો કરવાના મુદ્દા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP) ૨૦૨૦ ના સિદ્ધાંતોને અનુરૂપ, શિક્ષણ મંત્રીએ તાકીદ કરી હતી કે વિદ્યાર્થીઓ પર બિનજરૂરી અને વધારાના પુસ્તકોનો બોજ નાખવો જોઈએ નહીં. જ્યાં પણ વધારાના શૈક્ષણિક સંસાધનોની જરૂરિયાત ઊભી થાય, ત્યાં શાળાઓએ વાલીઓને બજારમાંથી મોંઘા પુસ્તકો ખરીદવા મજબૂર કરવાને બદલે પુસ્તકાલયો, બુક બેંક, ઈ-બુક્સ અને ડિજિટલ લર્નિંગ પ્લેટફોર્મ્સ દ્વારા મદદ પૂરી પાડવી જોઈએ જેથી શીખવાની પ્રક્રિયા બાળક-કેન્દ્રીય અને સરળ બની રહે.
