પંજાબના રાજકારણમાં એક સમયે મોખરાનું સ્થાન ધરાવતું શિરોમણી અકાલી દળ આગામી ૨૦૨૭ની વિધાનસભા ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને પોતાની ખોવાયેલી જમીન પાછી મેળવવા સક્રિય બન્યું છે. સુખબીર સિંહ બાદલના નેતૃત્વ હેઠળના આ પક્ષમાં ભૂતપૂર્વ સાંસદ પ્રેમ સિંહ ચંદુમાજરા અને તેમના પુત્ર હરિન્દરપાલ સિંહ ચંદુમાજરાની પુનઃપ્રવેશ થયો છે, એટલું જ નહીં પરંતુ એસજીપીસીના પૂર્વ પ્રમુખ બીબી જાગીર કૌર પણ પક્ષમાં પરત ફરી રહ્યા છે. અકાલી દળના આ જૂના જોગીઓની ઘરવાપસીથી પક્ષના નારાજ સભ્યોને એક છત્ર હેઠળ લાવવામાં મદદ મળી રહી છે અને બળવાખોર જૂથોને મોટો ફટકો પડ્યો છે. આ રાજકીય હલચલ એવા સમયે થઈ રહી છે જ્યારે કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહના નિવેદનો અને ભાજપના વધતા રસને કારણે પંજાબમાં ભાજપ-અકાલી દળના જૂના ગઠબંધનના પુનરુત્થાનની અટકળો પણ તેજ બની છે.
દિગ્ગજ નેતાઓની વાપસીથી અકાલી દળનું સંગઠનાત્મક માળખું તો મજબૂત બન્યું છે, પરંતુ પક્ષ સમક્ષ આજના યુવા મતદારો સાથે જોડાવાનો મોટો પડકાર ઊભો થયો છે. સુખબીર બાદલ 'વાઈબ પંજાબ દી' જેવા અભિયાન દ્વારા જન ઝેડ (Gen Z) પેઢી સુધી પહોંચવાના પ્રયાસો કરી રહ્યા છે અને વિદ્યાર્થીઓ સાથે સંવાદ પણ સાધી રહ્યા છે. જોકે, માત્ર સોશિયલ મીડિયાના અભિયાનો કે યુવા સંવાદો પૂરતા નથી; પ્રથમવાર મતદાન કરનાર યુવાનોને આકર્ષવા માટે પક્ષે બેરોજગારી, ડ્રગ્સની સમસ્યા, શિક્ષણ અને રોજગારી જેવા ગંભીર મુદ્દાઓ પર વિશ્વાસપાત્ર જવાબો આપવા પડશે. ૨૦૧૭થી સત્તાની બહાર રહેલા અકાલી દળને ૨૦૨૨ની ચૂંટણીમાં માત્ર ત્રણ જ બેઠકો મળી હતી. ભૂતકાળની બેબી બેઅદબીની ઘટનાઓ, પોલીસ ગોળીબારના કેસો અને બાદલ પરિવારમાં જ સત્તા કેન્દ્રિત હોવાના આક્ષેપોની રાજકીય બેગેજ આજે પણ પક્ષની છબી પર ભારે પડી રહી છે.
પંજાબના આ ક્ષેત્રીય પક્ષે પડોશી રાજ્ય હરિયાણાના રાજકીય સમીકરણોમાંથી પણ બોધપાઠ લેવો પડે તેમ છે, જ્યાં આઈએનએલડી (INLD) અને જેજેપી (JJP) જેવા મોટા પક્ષો સમય સાથે પોતાનો જાદુ જાળવી રાખવામાં નિષ્ફળ સાબિત થયા છે. અકાલી દળનો લાંબો ઇતિહાસ અને પંથક ઓળખ અલગ છે, પરંતુ માત્ર પક્ષીય ગઠબંધન કે જૂના નેતાઓની વાપસીથી જ ચૂંટણી જીતી શકાતી નથી, તે હરિયાણાના પરિણામો સાબિત કરે છે. પક્ષ માટે ભાજપ સાથેનું સંભવિત જોડાણ ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે, પરંતુ તેનાથી પક્ષની સ્વતંત્ર પ્રાદેશિક ઓળખ સામે પણ સવાલો ઉભા થઈ શકે છે. અંતિમ વિશ્લેષણ એ છે કે કેવળ દિગ્ગજ નેતાઓને પાછા લાવવાથી નહીં, પરંતુ નારાજ મતદારોનો વિશ્વાસ પુનઃ પ્રાપ્ત કરવાથી જ ૨૦૨૭ની ચૂંટણીમાં અકાલી દળનું ભવિષ્ય નક્કી થશે.
