નાસાનું અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ અને અડધી સદી જૂનું વોયેજર ૧ અવકાશયાન હાલમાં પૃથ્વીથી આશરે ૧૬ અબજ માઇલ એટલે કે ૨૪ અબજ કિલોમીટરના અવિશ્વસનીય અંતરે ઇન્ટરસ્ટેલર સ્પેસમાં આગળ વધી રહ્યું છે. તાજેતરમાં, ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ દરમિયાન આ યાણ સાથેનો સંપર્ક અચાનક ૪૮ કલાક માટે તૂટી ગયો હતો, જેણે વૈજ્ઞાનિકોની ચિંતા વધારી દીધી હતી. પૃથ્વીથી એક પ્રકાશ-દિવસના અંતરે હોવાને કારણે અહીં સિગ્નલ પહોંચવામાં પણ આખો દિવસ લાગે છે. જોકે, નાસાની એન્જિનિયરિંગ ટીમે તાત્કાલિક તપાસ કરીને પુષ્ટિ કરી હતી કે યાણના થ્રસ્ટર્સમાં ફેરફાર થવાને કારણે તેની સેફ્ટી સિસ્ટમ સક્રિય થઈ ગઈ હતી, જેને હવે પૂર્વવત કરીને સફળતાપૂર્વક સંપર્ક પુનઃ સ્થાપિત કરી લેવામાં આવ્યો છે.
આ ઐતિહાસિક અવકાશયાનને સૂર્યના પ્રભાવ ક્ષેત્રની બહાર આવેલા ઇન્ટરસ્ટેલર સ્પેસમાં મોકલવા માટે ૧૯૭૭માં લૉન્ચ કરવામાં આવ્યું હતું, જેણે ગુરુ અને શનિ જેવા ગ્રહોની સફળ મુસાફરી બાદ સૌરમંડળની સીમા ઓળંગી હતી. હાલમાં આ યાણ ૬૧,૧૫૫ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે આગળ વધી રહ્યું છે. યાણની દીર્ધાયુ માટે નાસા દ્વારા તાજેતરમાં જ 'બિગ બેંગ' નામના પાવર-સેવિંગ અભિયાન અંતર્ગત ઊર્જા બચાવવાના પગલાં લેવામાં આવ્યા છે. પ્લુટોનિયમના ક્ષય થવાને કારણે યાણની બેટરી દર વર્ષે ચાર વોટ જેટલી વીજળી ગુમાવી રહી છે, જેના કારણે વૈજ્ઞાનિકોએ વીજળીની બચત કરવા માટે તેના બિનજરૂરી ઉપકરણો અગાઉથી જ બંધ કરી દીધા છે અને હાલમાં ફક્ત બે જ વૈજ્ઞાનિક ઉપકરણો કાર્યરત છે.
ભવિષ્યમાં જ્યારે વોયેજર ૧ ની બેટરી સંપૂર્ણપણે ખલાસ થઈ જશે અને પૃથ્વી સાથેનો તેનો કાયમી સંપર્ક તૂટી જશે, ત્યારે પણ તેની અંતરિક્ષ યાત્રા અટકશે નહીં. તે અનંત અવકાશમાં પોતાની સફર ચાલુ રાખશે અને સાથે રહેલી પ્રસિદ્ધ 'ગોલ્ડન રેકોર્ડ' ડિસ્ક માનવજાતના સંદેશરૂપે બ્રહ્માંડમાં વહન કરતી રહેશે. નાસાના અંદાજ મુજબ, આ યાણ આગામી ૨૦૩૬ સુધી પૃથ્વીના સંપર્કમાં રહી શકે છે. આજથી હજારો વર્ષો પછી પણ આ યાણ અન્ય તારાઓની નજીકથી પસાર થશે, અને હાલ તો નાસાના એન્જિનિયરો માનવજાતના આ સૌથી દૂરના દૂતને વધુમાં વધુ સમય સુધી કાર્યરત રાખવા માટે અથાગ પ્રયાસો કરી રહ્યા છે.
