છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓમાં બુલિયન માર્કેટમાં ચાંદીના ભાવમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. મલ્ટી કોમોડિટી એક્સચેન્જ (MCX) પર 29 જાન્યુઆરીના રોજ ચાંદીનો ભાવ રેકોર્ડ ₹ 3,84,632 પ્રતિ કિલોગ્રામ પર પહોંચ્યો હતો, જે 27 ઓક્ટોબર સુધીમાં ઘટીને ₹ 1,90,847 પ્રતિ કિલોગ્રામ પર આવી ગયો છે. એટલે કે નવ મહિનાથી પણ ઓછા સમયમાં ચાંદીના ભાવમાં 50 ટકાથી વધુનો ઘટાડો થયો છે. આ ભારે કડાકાના કારણે જે લોકોએ જાન્યુઆરીમાં ટોચના ભાવે ₹ 5 લાખનું રોકાણ કર્યું હતું, તેમની રોકાણ કરેલી રકમ ઘટીને ₹ 2.5 લાખથી પણ નીચે આવી ગઈ છે. આ સ્થિતિમાં નવા રોકાણકારોના મનમાં સવાલ થાય છે કે શું આ ખરીદી કરવાનો સાચો સમય છે કે હજુ ભાવ ઘટે તેની રાહ જોવી જોઈએ?
ઇન્ડિયા બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશન લિમિટેડના પ્રેસિડેન્ટ પૃથ્વીરાજ કોઠારીના જણાવ્યા અનુસાર, યુએસ ફેડ દ્વારા વ્યાજદરમાં વધારો, બોન્ડ યીલ્ડમાં ઉછાળો, ઔદ્યોગિક વપરાશમાં અંદાજિત ઘટાડો અને ભારતમાં આયાત પર પ્રતિબંધ તથા 15 ટકા ડ્યુટી જેવા કારણોસર ચાંદીના ભાવ તૂટ્યા છે. સોનાની સરખામણીમાં ચાંદીનો ગોલ્ડ-સિલ્વર રેશિયો અત્યારે આશરે 74 પર છે, જે જાન્યુઆરીમાં આશરે 46 હતો. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ચાંદીના ભાવ આગામી 12 થી 18 મહિનામાં તરત જ રેકોર્ડ સ્તરે પાછા ફરે તેવી શક્યતા ઓછી છે, કારણ કે જાન્યુઆરીનો ઉછાળો સટ્ટાકીય ખરીદીના કારણે હતો. જોકે, સોલાર એનર્જી, ઇલેક્ટ્રિક વાહનો અને AI ડેટા સેન્ટર્સ તરફથી ચાંદીની માંગ સતત મજબૂત રહેવાની અપેક્ષા છે.
આ પડકારો વચ્ચે પણ એક્સપર્ટ્સ હાલના રોકાણકારોને પેનિક સેલિંગ એટલે કે ગભરાઈને સસ્તામાં વેચી દેવાથી દૂર રહેવાની સલાહ આપે છે. જો તમે નવા રોકાણકાર છો અને જ્વેલરી, કોઈન્સ કે ગિફ્ટિંગ માટે ખરીદી કરવા માંગતા હોવ, તો આ ઘટાડો એક સારો મોકો છે. રોકાણ માટે સિસ્ટેમેટિક ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્લાન (SIP) કે સ્ટેગર્ડ પદ્ધતિ અપનાવવી સલામત ગણાય છે, જેમાં ભાવ જો ₹ 1,80,000 પ્રતિ કિલોગ્રામની આસપાસ ઘટે તો વધુ ખરીદી કરી શકાય. ફિઝિકલ ચાંદી રાખવા કરતાં સંગ્રહ અને શુદ્ધતાની ઝંઝટથી બચવા માટે ચાંદીના ETFs માં રોકાણ કરવું વધુ અનુકૂળ રહે છે, કારણ કે તેમાં કોઈ GST લાગતો નથી અને લાંબા ગાળાના રોકાણ પર ટેક્સનો લાભ પણ મળે છે.
