પ્રાકૃતિક સંસાધનોના રક્ષણ અને જળચર જીવોના વિકાસ માટે એક અત્યંત પ્રેરણાદાયી અને નવીનતમ અભિગમ સામે આવ્યો છે. આજના સમયમાં જ્યારે પર્યાવરણની જાળવણી એક મોટો પડકાર બની ગઈ છે, ત્યારે વન્યજીવ અને ઉદ્યાન વિભાગના નિષ્ણાતોએ કિનારા પરના વધુ પડતા ઝાડઝાંખરા દૂર કરીને તેનો ઉપયોગ જળચર સૃષ્ટિના ઉત્થાન માટે કર્યો છે. આ ખાસ યોજના અંતર્ગત તળાવોના કાંઠેથી દૂર કરાયેલા વૃક્ષોને પાણીની અંદર યોગ્ય સ્થાનો પર ગોઠવવામાં આવ્યા છે, જેથી નાની માછલીઓ અને અન્ય જળચર જીવોને શિકારી પ્રાણીઓથી રક્ષણ મળી રહે. આ અભિનવ પગલાથી માત્ર જળચર પર્યાવરણ જ સમૃદ્ધ નથી બન્યું, પરંતુ માછીમારો માટે પણ પાણીના કિનારે પહોંચવું વધુ સરળ બન્યું છે.
આ મહત્ત્વપૂર્ણ પ્રોજેક્ટ હેઠળ તળાવોના સોળ અલગ અલગ વિસ્તારોમાં આશરે દોઢસો જેટલા વૃક્ષોને ખાસ જળચર વાહનની મદદથી પાણીમાં નિમજ્જિત કરવામાં આવ્યા છે. આ પ્રક્રિયામાં સિડર અને અન્ય પ્રકારના વૃક્ષોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે જે કિનારાની સુંદરતાની સાથે સાથે જળચર જીવો માટે જીવાદોરી સાબિત થઈ રહ્યા છે. પાણીમાં ડૂબાડેલા આ વૃક્ષોની ડાળીઓ અને થડ પાણીની અંદર એક એવી કુદરતી જાળી બનાવે છે જ્યાં નાની માછલીઓ સુરક્ષિત આશ્રય મેળવી શકે છે. આ રચનાઓ પર લીલ અને નાના જીવાતો પણ વિકસે છે, જે આ જળચર જીવો માટે ઉત્તમ ખોરાક પૂરો પાડે છે અને આખી ખાદ્ય શૃંખલાને મજબૂત બનાવે છે.
આ પ્રકારના દીર્ઘદ્રષ્ટિ વાળા કાર્યોથી માત્ર પર્યાવરણને જ ફાયદો થતો નથી, પરંતુ મનોરંજન અને પ્રવાસન ક્ષેત્રે પણ સકારાત્મક બદલાવ આવે છે. તળાવના કિનારે ઘટી ગયેલી વનસ્પતિઓની ઘાતક જાળને કારણે જે અવરોધો ઊભા થતા હતા તે દૂર થવાથી હવે મુલાકાતીઓ અને શોખીનોને પાણીની નજીક જવામાં સરળતા રહે છે. રાજ્યમાં આ પ્રકારના જળચર સુધારણા કાર્યક્રમો લાંબા સમયથી ચાલી રહ્યા છે, જેમાં કૃત્રિમ ખડકો અને અન્ય પદ્ધતિઓનો પણ સમાવેશ થાય છે. આ અનોખા પ્રયાસથી જળચર વસ્તીમાં વધારો થવાની સાથે કુદરતી સંતુલન જાળવવામાં મોટી સફળતા મળશે તેવી પૂરી આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
