આઠમા પગાર પંચ સંદર્ભે મુંબઈમાં હિસ્સેદારો સાથે એક મહત્વપૂર્ણ બેઠક યોજાવા જઈ રહી છે. આ બેઠકમાં મુખ્ય ધ્યાન ૩.૮૩૩ ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટરની માંગને પુનરાવર્તિત કરવા પર રહેશે, જે કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓના પેન્શન અને પગારમાં મોટો વધારો પ્રદાન કરી શકે છે. હાલમાં ચર્ચાઈ રહેલો ૩.૮૩૩ નો ફિટમેન્ટ ફેક્ટર સાતમા પગાર પંચના ૨.૫૭ ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટર કરતા આશરે ૪૯ ટકા વધારે છે. જો સરકાર કર્મચારી સંગઠનોની આ માંગ સ્વીકારે છે, તો પગાર ગુણકમાં સીધો વધારો જોવા મળશે, જેનાથી લાખો કર્મચારીઓને નાણાકીય રાહત મળશે.
ફિટમેન્ટ ફેક્ટરની આખી પ્રક્રિયાને સમજવા માટે તેનું ગાણિતિક સ્વરૂપ જાણવું અનિવાર્ય છે. ફિટમેન્ટ ફેક્ટર મુખ્યત્વે બે પ્રકારે કાર્ય કરે છે. પ્રથમ, તે સંચિત મોંઘવારી ભથ્થાને મૂળ પગારમાં એકીકૃત કરે છે અને ત્યારબાદ આ રકમથી ઉપરનો કોઈપણ વધારો વાસ્તવિક પગાર વધારો ગણવામાં આવે છે. ઉદાહરણ તરીકે, છઠ્ઠા પગાર પંચના અંત સુધીમાં મોંઘવારી ભથ્થું ૧૨૫ ટકા સુધી પહોંચી ગયું હતું. જ્યારે આ ભથ્થાને મૂળ પગારમાં ઉમેરવામાં આવે છે, ત્યારે તે આપમેળે તેના મૂળ મૂલ્યના ૨.૨૫ ગણા થઈ જાય છે. સાતમા પગાર પંચની રચના વખતે આ ૧૨૫ ટકા મોંઘવારી ભથ્થાને મૂળ પગારમાં મર્જ કરવું પડ્યું હતું, જેથી કર્મચારીઓના જૂના પગારનું રક્ષણ થઈ શકે.
માત્ર મોંઘવારી ભથ્થું મર્જ કરવાથી કર્મચારીઓના વાસ્તવિક પગારમાં કોઈ વધારો થતો નથી, તે માત્ર વધતા ફુગાવા સામે રક્ષણ પૂરું પાડે છે. સાતમા પગાર પંચ દ્વારા માત્ર ૧૪.૨૯ ટકા વાસ્તવિક પગાર વધારાની ભલામણ કરવામાં આવી હતી, જે ઐતિહાસિક રીતે સૌથી ઓછો વધારો હતો. જ્યારે આ વાસ્તવિક વધારાને મર્જ કરેલા મૂળ પગાર સાથે ગુણાકાર કરવામાં આવ્યો, ત્યારે તે અંક ૨.૫૭ થયો હતો. આ કારણોસર કર્મચારી યુનિયનો દલીલ કરી રહ્યા છે કે છેલ્લા દસ વર્ષના ઉંચા ફુગાવાના દરને ધ્યાનમાં લેતા અગાઉનો ૧૪.૩ ટકા વધારો અપૂરતો હતો અને તેણે કર્મચારીઓની ખરીદ શક્તિને પ્રભાવિત કરી છે.
કર્મચારી યુનિયનોની માંગ છે કે અગાઉના પંચોમાં થયેલા ઓછા વધારાની ભરપાઈ આઠમા પગાર પંચમાં કરવામાં આવે. જો સરકાર ૩.૮૩૩ ના પ્રસ્તાવિત ફિટમેન્ટ ફેક્ટરને મંજરી આપે છે, તો કર્મચારીઓના પગારમાં અપેક્ષિત અને સંતોષકારક વધારો જોવા મળી શકે છે. આ બેઠકના પરિણામો પર દેશભરના લાખો કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોની મીંડી નૌકા ટકેલી છે. આગામી સમયમાં સરકાર અને કર્મચારી સંગઠનો વચ્ચે આ મુદ્દે કેવા નિર્ણયો લેવાય છે, તેના પર બધાની નજર રહેશે.
