આજના આધુનિક યુગમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને રોબોટિક્સ ટેકનોલોજી ઉત્પાદન ક્ષેત્રે ક્રાંતિકારી પરિવર્તનો લાવી રહ્યા છે. તાજેતરમાં જાણીતા ભારતીય ઉદ્યોગપતિ હર્ષ ગોયેન્કાએ ચીનની એક અદ્યતન ‘ડાર્ક ફેક્ટરી’નો વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર શેર કર્યો છે, જે સમગ્ર વિશ્વમાં ભારે ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. આ વીડિયો દર્શાવે છે કે કેવી રીતે કોઈપણ માનવીય કર્મચારીની હાજરી વિના અને વીજળીની લાઈટો પણ ચાલુ કર્યા વગર સંપૂર્ણપણે અંધારામાં રોબોટ્સ દ્વારા દર સેકન્ડે એક સ્માર્ટફોન તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ અદભુત ટેકનોલોજી જોઈને તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે ઉત્પાદન ક્ષેત્રે વિશ્વએ ચીન પાસેથી ઘણું બધું શીખવા જેવું છે.
ચીનની અગ્રણી સ્માર્ટફોન નિર્માતા કંપની શાઓમીની આ અત્યાધુનિક ફેક્ટરી ચોવીસે કલાક અને સાતેય દિવસ કોઈપણ અટકાવ વગર સતત કાર્યરત રહે છે. સામાન્ય ઔદ્યોગિક એકમોમાં માનવ સંસાધનની મોટી જરૂરિયાત રહેતી હોય છે, પરંતુ આ અનોખી ‘ડાર્ક ફેક્ટરી’માં તમામ કાર્યો રોબોટ્સ અને મશીનો દ્વારા જ સ્વયંસંચાલિત રીતે કરવામાં આવે છે. રોબોટ્સને કામ કરવા માટે પ્રકાશની બિલકુલ જરૂર પડતી ન હોવાથી ફેક્ટરીની અંદર વીજળીની બચત કરવા માટે લાઈટો હંમેશાં બંધ રાખવામાં આવે છે, જેથી તેને આ નામ આપવામાં આવ્યું છે. આ પ્લાન્ટમાં સ્પેરપાર્ટ્સ જોડવાથી માંડીને ટેસ્ટિંગ, ગુણવત્તા તપાસ અને પેકિંગ સુધીની તમામ પ્રક્રિયાઓ માનવ હસ્તક્ષેપ વગર પૂર્ણ થાય છે.
ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રમાં આવા અત્યાધુનિક ઓટોમેશનના ઉપયોગથી ઉત્પાદન ક્ષમતામાં અભૂતપૂર્વ વધારો થાય છે અને માનવીય ભૂલોની શક્યતા લગભગ શૂન્ય થઈ જાય છે. હર્ષ ગોયેન્કાએ આ વિઝ્યુઅલ દ્વારા દેશના ઉદ્યોગજગતનું ધ્યાન દોર્યું છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સ્પર્ધામાં અગ્રેસર રહેવા માટે તકનીકી આધુનિકીકરણ અનિવાર્ય છે. જોકે, આવા પૂર્ણ સ્વચાલિત પ્રોજેક્ટ્સ ભવિષ્યમાં માનવ રોજગારી સામે મોટો પડકાર બની શકે છે તેવી ચર્ચાઓ પણ ચાલી રહી છે, છતાં પણ ઉત્પાદનની અસાધારણ ઝડપ, ચોકસાઈ અને કાર્યક્ષમતાની દ્રષ્ટિએ આ વ્યવસ્થા સમગ્ર વિશ્વના ઉત્પાદન ક્ષેત્ર માટે એક મોટો સીમાચિહ્ન સાબિત થઈ રહી છે.
