હિન્દુ પંચાંગ અનુસાર પાંચ દિવસીય દીપોત્સવના પર્વની પૂર્ણાહુતિ ભાઈબીજ એટલે કે યમ દ્વિતીયાથી થાય છે. આ વર્ષે ભાઈબીજની તારીખ અને સમયને લઈને લોકોમાં થોડી દ્વિધા પ્રવર્તી રહી હતી, પરંતુ જ્યોતિષીય ગણતરી સ્પષ્ટ કરે છે કે દ્વિતીયા તિથિ ૧૦ નવેમ્બરે બપોરે ૨:૦૦ વાગ્યાથી શરૂ થઈને ૧૧ નવેમ્બરે બપોરે ૩:૫૩ વાગ સુધી રહેશે. શાસ્ત્રોક્ત નિયમો અને ઉદયા તિથિને ધ્યાનમાં રાખીને ભાઈબીજનો આ પવિત્ર તહેવાર ૧૧ નવેમ્બર, બુધવારના રોજ ઉત્સાહપૂર્વક ઉજવવામાં આવશે. તિલક કરવા માટેના સમય અંગે જો વાત કરીએ તો, કેટલાક જ્યોતિષીઓએ બપોરે ૧:૧૦ થી ૩:૨૦ સુધીનો સમય યોગ્ય ગણાવ્યો છે, પરંતુ મોટાભાગના લોકો પરંપરાગત રીતે સવારના સમયે જ તહેવાર ઉજવવાનું વધુ પસંદ કરતા હોય છે.
આ પર્વનું સૌથી મોટું આકર્ષણ એ છે કે પંચાંગની ગણતરી મુજબ ૧૧ નવેમ્બરે સવારે ૬:૪૦ થી લઈને સવારે ૧૧:૩૮ સુધી અત્યંત પુણ્યદાયી 'સર્વાર્થ સિદ્ધિ યોગ' રહેવાનો છે. ભાઈના કપાળ પર સૌભાગ્ય અને દીર્ઘાયુનું તિલક કરવા માટે આ સવારનો સમય સર્વોત્તમ અને ઉત્તમ માનવામાં આવ્યો છે. આ શુભ મુહૂર્તમાં પૂજા કરવા માટે બહેનોએ અગાઉથી જ થાળી તૈયાર કરવાની રહે છે જેમાં રોલી, કંકુ, સિંદૂર, ચંદન, અક્ષત, ફૂલ, સોપારી, નાગરવેલનું પાન, નાળિયેર, નાડાછડી, મિઠાઈ, ફળ અને દીવો અચૂક રાખવાના રહેશે. આ સાથે પરંપરાગત રીતે ચાંદીનો સિક્કો અને પતાસા પણ પૂજાની થાળીમાં સામેલ કરી શકાય છે, જે પૂજાની વિધિને વધુ ફળદાયી બનાવે છે.
પૂજાના દિવસે વહેલી સવારે સ્નાન આદિ પતાવીને સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરી ઘરના મંદિરમાં પૂજા અર્ચના કરવામાં આવે છે. ત્યારબાદ બહેનો દ્વારા ચોખાના લોટથી ચોક પૂરીને ભાઈને યોગ્ય સ્થાને બેસાડવામાં આવે છે, જ્યાં બંનેના શિર પર વસ્ત્ર ઢાંકેલી વિધિ થાય છે. શુભ મુહૂર્તમાં બહેન ભાઈને તિલક કરીને ચોખા અર્પણ કરે છે, હાથમાં સૂકું નાળિયેર આપે છે અને મિઠાઈ તથા પતાસા ખવડાવીને આરતી ઉતારે છે. બદલામાં ભાઈ પોતાની બહેનને ભેટ સોગાદ આપીને જીવનભર રક્ષણ કરવાનું અને સાથ નિભાવવાનું વચન આપે છે. આ સુંદર અને પવિત્ર વિધિ ભાઈ-બહેન વચ્ચેના અતૂટ સ્નેહ અને સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવે છે.
