વૈશ્વિક સ્તરે આબોહવા પરિવર્તન અને પેસિફિક મહાસાગરમાં સર્જાઈ રહેલા શક્તિશાળી 'અલ નીનો' (El Nino) ચક્રને લઈને બેન્કિંગ ક્ષેત્રમાં ચિંતાનું મોજું ફરી વળ્યું છે. સ્પેનની પ્રખ્યાત બેંક બીબીવીએ (BBVA) સહિત અનેક અગ્રણી વૈશ્વિક બેંકોએ તેમના ગ્રાહકો પર આ કુદરતી આપત્તિના સંભવિત પ્રભાવની સમીક્ષા કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. અલ નીનોના કારણે દુષ્કાળ, પૂર અને પાકને થતા નુકસાનની સીધી અસર અર્થતંત્ર અને માલસામાનના પુરવઠા પર પડી રહી છે, જેનાથી ફુગાવા અને વેપાર ખાધમાં વધારો થઈ રહ્યો છે. આ પરિસ્થિતિને પહોંચી વળવા માટે બેંકો દ્વારા લોનની ચૂકવણીમાં રાહત, ગ્રેસ પિરિયડ અને દેવાનાં પુનર્ગઠન જેવા વિકલ્પો પર ગંભીરતાથી વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે.
યુરોપિયન યુનિયનના કડક નિયમનકારી ધોરણો અને રોકાણકારોની ચેતવણીઓને પગલે બેંકોએ આ જોખમો સામે એડવાન્સ તૈયારીઓ આરંભી દીધી છે. જેપી મોર્ગન ચેઝ, સિટીગ્રુપ, ડેન્સ્કે બેંક અને સ્ટાન્ડર્ડ ચાર્ટર્ડ જેવી મોટી નાણાકીય સંસ્થાઓ કૃષિ, ઉર્જા અને લોજિસ્ટિક્સ ક્ષેત્ર પર પડનારા પ્રભાવોનું બારીકાઈથી વિશ્લેષણ કરી રહી છે. પેરુની ક્રેડિકોર્પ અને ઇન્ટરકોર્પ જેવી ફાઇનાન્શિયલ ફર્મ્સે તો પહેલેથી જ ફિશિંગ અને એગ્રીકલ્ચર સેક્ટરના ગ્રાહકો માટે વિશેષ 'અલ નીનો' લોન ક્લોઝ અને રિષેડ્યુલિંગ પ્લાન તૈયાર કરી દીધા છે. બેંકિંગ નિષ્ણાતોના મતે, આ આબોહવાકીય પરિબળો માત્ર પ્રાથમિક ક્ષેત્રો જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થા અને ક્રેડિટ ક્વોલિટીને પ્રભાવિત કરી શકે છે.
આ પડકારજનક સ્થિતિનો સામનો કરવા માટે બેંકો અગાઉથી જ આયોજન અને સજ્જતા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. બેંક ઓફ બ્રાઝિલ અને સ્પેનની સેન્ટેન્ડર તથા કૈક્સાબેંક જેવી સંસ્થાઓ સાપ્તાહિક વેધર બુલેટિન અને માસિક અપડેટ્સ દ્વારા અગાઉથી જ જોખમવાળા વિસ્તારો પર નજર રાખી રહી છે. બીબીવીએ બેંક દ્વારા તો ઐતિહાસિક ડેટા અને મોસમી મોડેલોના આધારે એક અત્યાધુનિક અર્લી વોર્નિંગ સિસ્ટમ વિકસાવવામાં આવી રહી છે, જે ગ્રાહકોને ચરમ આબોહવાકીય આંચકાઓ સામે અગાઉથી તૈયાર કરવામાં મદદ કરશે. ટૂંકમાં, આબોહવા પરિવર્તનના આ નવા જોખમ સામે બેન્કિંગ સેક્ટર હવે માત્ર નાણાકીય નુકસાન અટકાવવા પૂરતું મર્યાદિત નથી, પરંતુ ગ્રાહકોને સક્રિય સલાહ અને રાહત આપીને ટકાઉ વ્યવસ્થા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે.