ઉત્તર પ્રદેશના રાજકારણમાં ભારે ચર્ચાનો વિષય બનેલા આ ઘટનાક્રમમાં, એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED)ની લખનૌ ઝોનલ ઓફિસની ટીમે રામપુર જિલ્લા જેલમાંથી મુક્ત થતાં જ સમાજવાદી પાર્ટીના દિગ્ગજ નેતા મોહમ્મદ આઝમ ખાનની અટકાયત કરી હતી. અગાઉ ઑક્ટોબર ૧૩ના રોજ પણ તપાસ એજન્સી દ્વારા રામપુર જેલ ખાતે તેમની પૂછપરછ કરવામાં આવી હતી અને તેમનું નિવેદન નોંધવામાં આવ્યું હતું. આઝમ ખાન સામે સરકારી કરારના ભંડોળને ખાનગી ઠેકેદારો દ્વારા ડાયવર્ટ કરવા અને તે નાણાંનો ઉપયોગ મૌલાના મોહમ્મદ અલી જોહ્ર ટ્રસ્ટ તેમજ મોહમ્મદ અલી જોહ્ર યુનિવર્સિટીની સંપત્તિઓ ઊભી કરવા માટે કરવાના ગંભીર આરોપો છે. અગાઉ ઓગસ્ટ મહિનામાં કેન્દ્રીય એજન્સી દ્વારા દિલ્હી અને ઉત્તર પ્રદેશના રામપુર તથા સહારનપુર સહિતના દસ જેટલાં સ્થળો પર દરોડા પાડવામાં આવ્યા હતા.
આ તપાસના ભાગરૂપે તાજેતરમાં જ ED દ્વારા મોહમ્મદ અલી જોહ્ર યુનિવર્સિટીની જમીન અને ઇમારતને ટાંચમાં લેવામાં આવી છે, જેનું ચોપડે મૂલ્ય ૪૨૬ કરોડ રૂપિયા છે જ્યારે અંદાજિત વર્તમાન બજાર કિંમત ૧,૧૭૦ કરોડ રૂપિયા જેટલી છે. એજન્સીની અત્યાર સુધીની તપાસમાં એવું બહાર આવ્યું છે કે કેટલાક ઠેકેદારો સરકારી કરારોમાંથી મેળવેલા નાણાંમાંથી જોહ્ર ટ્રસ્ટ અને યુનિવર્સિટીને મોટું ભંડોળ અને બાંધકામ સંબંધિત લાભો પહોંચાડતા હતા. આ કૌભાંડમાં પ્રિવેન્શન ઓફ મની લોન્ડરિંગ એક્ટ (PMLA) હેઠળ કાયદેસરની કાર્યવાહી તેજ કરવામાં આવી છે, જેના ભાગરૂપે આઝમ ખાનને ગાઝિયાબાદની સ્પેશિયલ પીએમએલએ કોર્ટ સમક્ષ રજૂ કરવામાં આવ્યા છે અને તેમની કસ્ટડી તથા આગળની પૂછપરછ અંગેની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવી છે.
રામપુર સદર બેઠક પરથી ૧૦ વખત ધારાસભ્ય રહી ચૂકેલા અને ઉત્તર પ્રદેશના પૂર્વ કેબિનેટ મંત્રી આઝમ ખાન સમાજવાદી પાર્ટીના અત્યંત પ્રભાવશાળી અને અગ્રણી ચહેરાઓમાં ગણાય છે. ગત વર્ષે નવેમ્બરથી તેઓ ફોર્જરીના એક કેસમાં દોષિત સાબિત થયા બાદ રામપુર જિલ્લા જેલમાં બંધ હતા. આ ઉપરાંત, ૨૦૧૯ની લોકસભા ચૂંટણી દરમિયાન સરકારી અધિકારીઓ સામે વિવાદાસ્પદ ટિપ્પણી કરવાના કેસમાં પણ તેમને બે વર્ષની જેલની સજા ફટકારવામાં આવી હતી. હાલમાં મની લોન્ડરિંગના આ ગંભીર કેસમાં EDની કડક કાર્યવાહી અને અદાલતી કાર્યવાહીના કારણે આઝમ ખાનની મુશ્કેલીઓમાં ભારે વધારો જોવા મળી રહ્યો છે, જેના પર રાજકીય અને કાનૂની જગતની વિશેષ નજર રહેલી છે.