અમેરિકી સંસદની કાર્યપ્રણાલી અને લોકશાહીના મૂલ્યો સામે હાલમાં એક મોટો પડકાર ઉભો થયો છે. દેશના વિવિધ સંસદીય ક્ષેત્રોની સીમાઓમાં કરવામાં આવેલા પક્ષપાતી ફેરફારોને કારણે હવે ચૂંટણીના મુકાબલા અતિશય એકતરફી બની ગયા છે. અગાઉ જે વિસ્તારોમાં રાજકીય પક્ષો વચ્ચે કાંટાની ટક્કર જોવા મળતી હતી, તે હવે સુરક્ષિત મતક્ષેત્રોમાં ફેરવાઈ ગયા છે. આ પરિસ્થિતિને કારણે અમેરિકી સંસદની કાર્યક્ષમતા સામે ગંભીર સવાલો ઉભા થઈ રહ્યા છે અને રાજકીય પક્ષો પોતાના રાજકીય સ્વાર્થ માટે ચૂંટણી નકશાને મનફાવે તેમ આકાર આપી રહ્યા છે.
આ સ્થિતિનું સૌથી સ્પષ્ટ ઉદાહરણ ઉત્તરી કેરોલિના રાજ્યમાં જોવા મળ્યું છે. આ વિસ્તારમાં ભૂતકાળમાં બંને મુખ્ય રાજકીય પક્ષો વચ્ચે ભારે સંઘર્ષ થતો હતો અને વિજેતા ઉમેદવાર માંડ માંડ જીત हासिल કરી શકતા હતા. પરંતુ, નવા સીમાંકન બાદ અહીંનું રાજકીય સમીકરણ સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગયું. વર્ષ બે હજાર બાવીસની ચૂંટણીમાં ખૂબ જ પાતળી બહુમતીથી જીત મેળવનાર પક્ષના સ્થાને, વર્ષ બે હજાર ચોવીસની ચૂંટણીમાં સીમાંકનના બદલાયેલા સમીકરણોના આધારે વિરોધી પક્ષના ઉમેદવાર બ્રેડ નાટ મોટા માર્જિનથી ભવ્ય વિજય મેળવવામાં સફળ રહ્યા હતા. આ ફેરફારે સાબિત કરી દીધું કે મતદારોનો અવાજ દબાઈ રહ્યો છે અને નકશાની રચના જ પરિણામ નક્કી કરી રહી છે.
આ પ્રકારે ચૂંટણી ક્ષેત્રોની સીમાઓ બદલવાની પ્રવૃત્તિથી દેશભરમાં ચિંતાનું મોજું ફરી વળ્યું છે. રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે આ પ્રકારના વલણથી મતદારો પાસે યોગ્ય વિકલ્પ પસંદ કરવાની સ્વતંત્રતા છીનવાઈ રહી છે. જ્યારે નેતાઓ જનતાના મત દ્વારા નહીં પરંતુ સીમાંકનની કૃપાથી જીતતા હોય છે, ત્યારે તેમની જવાબદારી જનતા પ્રત્યે ઓછી થઈ જાય છે. પરિણામે, સંસદમાં પક્ષીય ધ્રુવીકરણ ચરમસીમાએ પહોંચે છે અને જનહિતના મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ પાછળ રહી જાય છે. લોકશાહીના આ સ્વાસ્થ્ય માટે ઘાતક એવા આ પ્રશ્નનું નિરાકરણ લાવવું હવે અત્યંત અનિવાર્ય બની ગયું છે.
