નવી દિલ્હીમાં આયોજિત એક વિશેષ પત્રકાર પરિષદમાં સંરક્ષણ સચિવ રાજેશ કુમાર સિંહે દેશની સંરક્ષણ ક્ષમતા અને નિકાસ અંગે મહત્વના ખુલાસા કર્યા છે. તેમણે જણાવ્યું કે ભારતે વૈશ્વિક સ્તરે મોટો સીમાચિહ્ન પાર કરીને યુરોપને શસ્ત્રો અને સૈન્ય સાધનો નિકાસ કરનાર ત્રીજો સૌથી મોટો દેશ બનવાનું ગૌરવ પ્રાપ્ત કર્યું છે. યુરોપના વિશેષ સૈન્યીકરણ અભિયાન અને ભારતમાં સતત વધી રહેલા સ્થાનિક ઉત્પાદન આધારના કારણે આ મોટી સિદ્ધિ હાંસલ થઈ છે. છેલ્લા એક વર્ષમાં યુરોપિયન બજારમાં ભારતનું સ્થાન વધુ મજબૂત બન્યું છે.
સંરક્ષણ સચિવના જણાવ્યા અનુસાર, દેશની સંરક્ષણ નિકાસ વધીને સર્વકાલીન ઉચ્ચ સપાટીએ પહોંચી ગઈ છે, જેનો આંકડો અડત્રીસ હજાર ચારસો ચોવીસ કરોડ રૂપિયા એટલે કે આશરે ત્રણ દશાંશ છ અબજ યુરો જેટલો થાય છે. ભારત આજે વિશ્વના એંસીથી વધુ દેશોમાં વિવિધ પ્રકારના સંરક્ષણ ઉપકરણોની નિકાસ કરી રહ્યું છે. અગાઉ આપણો દેશ માત્ર સોળ જેટલી સરકારી કંપનીઓ પર નિર્ભર હતો, પરંતુ છેલ્લા દસ વર્ષમાં દેશમાં સ્ટાર્ટઅપ અને ખાનગી ક્ષેત્રના જોડાણથી સંરક્ષણ ઇકોસિસ્ટમ ખૂબ જ વિશાળ બની છે. આજે આશરે આઠસો ચાલીસ જેટલી લાયસન્સ ધરાવતી કંપનીઓ અને સત્તર હજારથી વધુ નાના-મધ્યમ ઉદ્યોગો આ ક્ષેત્રમાં સક્રિયપણે કાર્યરત છે.
આ નિકાસમાં આર્ટિલરી શેલ, તોપ પ્રણાલીઓ, વિસ્ફોટક સામગ્રી ઉપરાંત બુલેટપ્રૂફ જેકેટ, હેલ્મેટ અને નાના શસ્ત્રો જેવા વ્યૂહાત્મક ઉપકરણોનો પણ મોટો સમાવેશ થાય છે. સરકારી નીતિ મુજબ સ્થાનિક સ્તરે જ ડિઝાઇન, વિકાસ અને ઉત્પાદનને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી રહી છે, જેથી ટેક્નોલોજી ક્ષેત્રે દેશ આત્મનિર્ભર બની શકે. યુરોપિયન દેશો સાથે ભાગીદારી વધારવાની સાથે સંયુક્ત સાહસો સ્થાપવા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે, જેથી ભારતીય સંરક્ષણ ઉત્પાદકો વૈશ્વિક બજારમાં વધુ ઊંડાણપૂર્વક જોડાઈ શકે.
