આજના ભાગદોડ ભરેલા જીવનમાં તણાવ લગભગ દરેક મહિલાના દિનચર્યાનો એક ભાગ બની ગયો છે. સતત અને લાંબા સમય સુધી રહેતો તણાવ માત્ર માનસિક સ્વાસ્થ્યને જ નહીં પરંતુ શારીરિક સ્વાસ્થ્યને પણ ગંભીર નુકસાન પહોંચાડે છે. વિશેષજ્ઞોના જણાવ્યા અનુસાર, ક્રોનિક તણાવ સીધી કે આડકતરી રીતે સ્ત્રીરોગ સંબંધી સ્વાસ્થ્ય પર માઠી અસર કરે છે. અનેક મહિલાઓને એ વાતનો ખ્યાલ પણ હોતો નથી કે તેમની રોજિંદી ચિંતાઓ તેમના ગર્ભધારણ ક્ષમતા અને હોર્મોનલ સંતુલનને કેવી રીતે પ્રભાવિત કરી રહી છે. તણાવના કારણે શરીરમાં હોર્મોન્સનું સંતુલન બગડે છે, જે ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓને આમંત્રણ આપે છે.
લાંબા સમય સુધી તણાવમાં રહેવાના કારણે મહિલાઓને અનિયમિત માસિક ધર્મ, માસિક ચક્રમાં અસામાન્ય બદલાવ અને ગર્ભધારણ કરવામાં મુશ્કેલી જેવી અનેક સમસ્યાઓનો સામનો કરવો પડે છે. મુખ્ય મુશ્કેલી એ છે કે તણાવના પ્રારંભિક લક્ષણોને મહિલાઓ સામાન્ય માનીને નજરઅંદાજ કરી દે છે અને સમયસર ડૉક્ટરનો સંપર્ક કરતી નથી, જેના કારણે અંદરખાને સમસ્યા વધતી જાય છે. જો માસિક ધર્મ સતત ત્રણ મહિના સુધી બંધ રહે, વધુ પડતો રક્તસ્ત્રાવ થાય કે માસિક ચક્રમાં અચાનક મોટો ફેરફાર જણાય, તો તાત્કાલિક સ્ત્રીરોગ નિષ્ણાતની સલાહ લેવી અત્યંત આવશ્યક છે. સમયસર નિદાન અને સારવારથી મોટી જટિલતાઓથી બચી શકાય છે.
આ ગંભીર સમસ્યાથી બચવા માટે તણાવને નિયંત્રણમાં રાખવો ખૂબ જ જરૂરી છે. સ્વસ્થ જીવનશૈલી અપનાવીને મહિલાઓ પોતાનું સ્વાસ્થ્ય સુધારી શકે છે. દરરોજ સાતથી આઠ કલાકની ગાઢ ઊંઘ લેવી, નિયત સમયે જાગવું અને સૂવું, પૌષ્ટિક તથા સંતુલિત આહારને જીવનનો હિસ્સો બનાવવો તથા નિયમિત રીતે હળવી કસરત કે યોગ કરવાથી તણાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થાય છે. સકારાત્મક વિચારસરણી અને યોગસાધના માનસિક શાંતિ પ્રદાન કરે છે. કોઈ પણ પ્રકારનો ઉપચાર કે નવો ફેરફાર અમલમાં મૂકતા પહેલાં તબીબી નિષ્ણાતોની સલાહ લેવી હિતાવહ છે.
