પ્રખ્યાત પ્રકૃતિપ્રેમી અને શિકારીમાંથી સંરક્ષક બનેલા જિમ કોર્બેટના નામે ઓળખાતા રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન નજીક આયોજિત પ્રથમ ત્રિ-દિવસીય 'કોર્બેટ લિટરેચર ફેસ્ટિવલ' સાહિત્યકારો, પર્યાવરણવિદો અને વન્યજીવ પ્રેમીઓ માટે વિશેષ આકર્ષણનું કેન્દ્ર બન્યો હતો. બદલાતા હિમાલય અને વર્તમાન પર્યાવરણીય સંકટો વચ્ચે જિમ કોર્બેટના વારસા અને પ્રકૃતિ લેખનની મહત્તા પર આ મહોત્સવમાં ઊંડાણપૂર્વક વિચાર-વિમર્શ કરવામાં આવ્યો હતો. મહોત્સવના આખરી સત્રમાં પ્રકૃતિ લેખનની વિશ્વસનીયતા અને તેના પ્રભાવ પર યોજાયેલી ચર્ચા અત્યંત રોચક અને જીવંત રહી હતી.
સત્ર દરમિયાન એક હળવી છતાં વિચારપ્રેરક ક્ષણ ત્યારે સર્જાઈ જ્યારે જાણીતા પ્રકૃતિ લેખક અને અધ્યાપક પ્રોફેસર રિચાર્ડ કેરીજે રમૂજી અંદાજમાં સવાલ ઉઠાવ્યો કે, જિમ કોર્બેટ દ્વારા લખાયેલી રોમાંચક વાર્તાઓ ખરેખર કેટલી સાચી હતી? આ અણધાર્યા સવાલથી સભાગૃહમાં ક્ષણભર માટે સન્નાટો છવાઈ ગયો હતો. જોકે, ઉત્તરાખંડની પહાડીઓના લોકપ્રિય લેખક સ્ટીફન ઓલ્ટરે તુરંત જ કોર્બેટના બચાવમાં ઝંપલાવ્યું હતું. તેમણે સ્મિત સાથે ભાવુક થઈને કહ્યું કે તેઓ પોતાના પ્રદેશના નાયક પર કોઈ પ્રશ્ન સહન નહીં કરે અને કુમાઉંના પહાડોમાં નરભક્ષી વાઘ-દીપડાઓનો સામનો કરવાના કોર્બેટના તમામ અનુભવો અક્ષરશઃ સાચા હતા. આ સંવાદથી સમગ્ર સભાગૃહ હાસ્યથી ગુંજી ઊઠ્યું હતું.
આ ચર્ચા આગળ વધારતાં અન્ય પેનલિસ્ટ અને જાણીતા વન્યજીવ સંરક્ષક પ્રેરણા સિંહ બિન્દ્રાએ કોર્બેટના સૌથી લોકપ્રિય પુસ્તક 'ધ મેન-ઇટર્સ ઓફ કુમાઉં' વિશે વાત કરી હતી. તેમણે નોંધ્યું કે કોર્બેટે આ પુસ્તક તેમના જીવનના સાઠમા દાયકામાં લખ્યું હતું, જે દર્શાવે છે કે પરિપક્વતા અને પ્રકૃતિ પ્રત્યેની સહાનુભૂતિ સમય સાથે કેટલી ગાઢ બનતી જાય છે.
વર્તમાન સમયમાં જ્યારે સમગ્ર હિમાલય પ્રદેશ અનિયંત્રિત માનવીય હસ્તક્ષેપ અને આબોહવા પરિવર્તનના ગંભીર પડકારોનો સામનો કરી રહ્યો છે, ત્યારે જિમ કોર્બેટનો વન્યજીવ સંરક્ષણનો સંદેશ વધુ પ્રસ્તુત બન્યો છે. આ સાહિત્યિક ઉત્સવના અંતિમ સત્રએ સ્પષ્ટ કર્યું કે માનવી અને વન્યજીવો વચ્ચેના સંતુલન તથા કુદરતના સંરક્ષણ માટે કોર્બેટના વિચારો આજે પણ એટલા જ દિશાસૂચક છે.
