દેશભરમાં ખાદ્ય સામગ્રીની ગુણવત્તા અને ગ્રાહકોની સલામતીને લઈને સતત વધી રહેલી ચિંતાઓ વચ્ચે ભારતીય ખાદ્ય સુરક્ષા અને માનક સત્તામંડળના વડાએ નિયમોના કડક અમલીકરણમાં થયેલા વિલંબ અંગે મહત્વપૂર્ણ ખુલાસો કર્યો છે. બજારમાં વેચાતી વિવિધ પેકેજ્ડ ખાદ્ય ચીજો, મસાલા અને ડેરી ઉત્પાદનોમાં ભેળસેળ તેમજ અયોગ્ય લેબલિંગના કિસ્સાઓ સામે આવ્યા બાદ નિયમનકારી તંત્રની ઢીલી કામગીરી પર સવાલો ઊભા થયા હતા. આ બાબતે સ્પષ્ટતા કરતા તેમણે જણાવ્યું હતું કે ભારત જેવા વિશાળ અને અસંગઠિત ક્ષેત્ર ધરાવતા દેશમાં પાયાની માળખાગત સુવિધાઓ તૈયાર કર્યા વિના સીધા કડક પગલાં ભરવા વ્યવહારુ નહોતા.
તેમણે વિગતો આપતાં જણાવ્યું કે કડક નિયમો લાગુ કરવા માટે માત્ર કાયદા ઘડવા પૂરતા નથી, પરંતુ તે માટે વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિઓ અને આધુનિક પ્રયોગશાળાઓનું મજબૂત માળખું ઊભું કરવું અનિવાર્ય હતું. અગાઉ દેશમાં આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરની પરીક્ષણ સુવિધાઓ અને યોગ્ય તાલીમ પામેલા માનવબળની ભારે અછત હતી. નાના વેપારીઓ અને સ્થાનિક ઉત્પાદકોને અચાનક મુશ્કેલીમાં મૂક્યા વિના તેમને ગુણવત્તાના નવા ધોરણોથી માહિતગાર કરવા અને જાગૃતિ કેળવવામાં ઘણો સમય લાગ્યો હતો. તમામ રાજ્યો સાથે સંકલન સાધીને સમાન માપદંડો લાગુ કરવા તે પણ એક વહીવટી પડકાર હતો.
હવે પરિસ્થિતિમાં વ્યાપક સુધારો થયો છે અને દેશભરમાં અત્યાધુનિક મોબાઇલ ચકાસણી વાન તેમજ ડિજિટલ નિરીક્ષણ પ્રણાલી સક્રિય કરી દેવામાં આવી છે. આહાર ઉત્પાદનોની ત્વરિત ચકાસણી માટે નવી વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિઓ અપનાવાઈ છે, જેથી નમૂનાઓનું પરિણામ હવે દિવસોને બદલે ગણતરીના કલાકોમાં મળી શકે છે. તેમણે સ્પષ્ટ ચેતવણી આપી હતી કે હવે પાયાનું માળખું સજ્જ થઈ ચૂક્યું હોવાથી નિયમોના ઉલ્લંઘન સામે શૂન્ય સહિષ્ણુતાની નીતિ અપનાવવામાં આવી રહી છે. જાણીતી બ્રાન્ડ્સથી લઈને સામાન્ય વિક્રેતાઓ સુધી તમામ માટે નિયમોનું પાલન અનિવાર્ય રહેશે.
અંતમાં તેમણે નાગરિકોને પણ આહાર સુરક્ષા અંગે વધુ સતર્ક બનવા અને કોઈપણ સ્થળે ભેળસેળ કે હલકી ગુણવત્તા જણાય તો તરત જ સત્તાવાર પોર્ટલ પર ફરિયાદ નોંધાવવા આહવાન કર્યું હતું. સામાન્ય જનતાના સ્વાસ્થ્ય સાથે ચેડાં કરનારા તત્ત્વો સામે ભારે દંડ અને કાયદાકીય કાર્યવાહી વધુ તેજ બનાવવામાં આવશે. તંત્રનો પ્રાથમિક હેતુ માત્ર દંડ ફટકારવાનો નથી, પરંતુ સમગ્ર દેશમાં સલામત અને પૌષ્ટિક ખાદ્ય સંસ્કૃતિનું નિર્માણ કરવાનો છે.
